LÊ VĂN KHOA LÀ MỘT TRONG BA NHẠC SĨ TRÊN THẾ GIỚI viết nhạc cho đàn BANDURA của xứ UKRAINE


LÊ VĂN KHOA LÀ MỘT TRONG BA NHẠC SĨ TRÊN THẾ GIỚI viết nhạc cho đàn BANDURA của xứ UKRAINE.

le van khoa

Một tin quan trọng đến vừa đúng ngày kỷ niệm tháng Tư Ðen, đánh dấu 40 năm ly hương
của người Việt tị nạn cộng sản: Nhạc sĩ Lê Văn Khoa được vinh danh là một trong ba nhạc sĩ
trên thế giới viết nhạc cho đàn Bandura độc tấu với dàn nhạc giao hưởng.
sach bandura ukraine
Một quyển sách bằn;g tiếng Ukraine với tên khá dài “NGHỆ THUẬT VÀ SỰ PHÁT
TRIỂN CỦA ÐÀN BANDURA UKRAINA TRONG THẾ KỶ 20 VÀ ÐẦU THẾ KỶ 21”,
do trường  đại  học “Vasyl Stefanyk Precarpathian National University và Ivana-Frankivsk
Regional Organization of Ukrainian Kobzars National Union thuộc viện Cao Học Quốc Gia
Ukraine mới  ấn hành, vừa được gửi đến Nhạc sĩ Lê Văn Khoa từ Kiev, Ukraine.

Giáo sư Tiến sĩ Violetta Dutchak là tác giả, dành nhiều trang trong chương thứ sáu để viết về Nhạc sĩ
Lê Văn Khoa, về sự đóng góp của ông trong việc phát triển đàn Bandura bằng cách viết nhạc cho cây
đàn dân tộc của Ukraine. Bài viết có phần nhận xét kỹ thuật viết nhạc của ông cho đàn này. Tác giả xác
nhận Lê Văn Khoa là một trong ba nhạc sĩ trên toàn thế giới, đã viết nhạc cho đàn Bandura trình tấu với
dàn nhạc giao hưởng.

Ðiểm quan trọng cần được nhấn mạnh ở đây là Nhạc sĩ Lê Văn Khoa dùng nhạc dân tộc Việt, bài dân ca
Trống Cơm và Se Chỉ Luổn Kim, viết lại cho nhạc sĩ Ukraine đàn trên cây đàn dân tộc của họ, một hình
thức đưa văn hóa của hai dân tộc đến với nhau qua âm nhạc độc đáo của cả hai bên. Ý niệm đó đã được
tác giả Tiến sĩ Violetta Dutchak nhận thấy và ghi trong lời đề tặng như sau:

“With regards to the Composer Lê Văn Khoa with great respect and gratitude for the development of cultural contacts between countries and peoples.

Professor Violetta Dutchak

Sự thành công lớn của một người tị nạn cộng sản được ghi nhận đúng vào ngày Quốc Hận thứ 40 mang một ý nghĩa sâu đậm cho mọi người Việt Nam.

Phụ lục:2 videos Trống Cơm và Se Chỉ Luồn Kim do nữ nhạc sĩ Kateryna Myronyuk trình t ấu  đàn Bandura  với dàn nhạc giao hưởng Ukraine.( HoaThịnh Đốn, năm 2010)

1/ https://youtu.be/LA3sBhxxB1Q ( Trống Cơm)
2/ https://youtu.be/2s4Bwo4ezQQ ( Se Chỉ Luồn Kim)

P.Q. Phan (born 1962) – A Vietnamese Requiem , World Premiere performance, Indiana University Jacobs School of Music,USA


Ajoutée le 28 avr. 2015

INDIANA UNIVERSITY JACOBS SCHOOL OF MUSIC
P.Q. Phan (b. 1962)
“A Vietnamese Requiem” (2015) * World premiere performance

I. NAMASSAKAKARA – Lễ Phật – Daily Prayer

II. BUDDHA-GUNA – Ân Đức Phật – His Holiness Gautama Buddha

III. MARANASSATI – Niệm Sự Chết – Citation on Death

1. Chúng sanh đều phải chết
2. Thân bị quăng, vô tri
3. Sự sống của chúng sanh
4. Tất cả chúng hữu tình

IV. Niết Bàn Vô Sanh – Nirvana, Reborn no More

~~ Dedicated to the nearly 10 million Vietnamese war victims of the 20th century. ~~

* Funded and made possible with the support of a Mellon Foundation Short-Term Faculty Fellowship.

***
NOTUS: IU Contemporary Vocal Ensemble
Dominick DiOrio, conductor

Angela Yoon, soprano
Megan Wilhelm, soprano
Veronica Jensen, mezzo-soprano
Christopher Sokolowski, tenor
Rafael Porto, bass

Elspeth Hayden, flute
Kathleen Carter, oboe
Joey Miller, clarinet
Christian Purdy, bassoon

Michael Edalgo, trumpet
Collin Findlay, horn
Ryan Krofta, trombone

James Cromer, percussion
Erich Rieppel, percussion
Alexandra Mullins, harp

Eliot Heaton, violin
Clara Vasquez, violin
Lee Anderson, viola
Cole Tutino, violoncello
Andrew Chilcote, bass

Recorded live in Auer Concert Hall on the IU Bloomington campus, as part of the program “Refracted Requiem” Friday, April 24, 2015.

***
Read about “A Vietnamese Requiem” here:
http://anvihoang.com/2015/01/28/a-vie…

***
About the composer:
http://www.pqphan.com

About the conductor:
http://www.dominickdiorio.com

About the Jacobs School of Music Choral Conducting Department:
music.indiana.edu/choral

***
NOTUS: IU Contemporary Vocal Ensemble
Dominick DiOrio, conductor
Steven Berlanga, associate conductor
Livia Gho, assistant conductor

SOPRANO
Tabitha Burchett
Nai-Chia Chen
Carolyn Craig
Martha Eason
Marianthi Hatzis
Kellie Motter
Martha Sliva
Maya Vansuch

ALTO
Alice Baldwin
Gabrielle Gaudreault
Livia Gho
Courtney Jameson
Michael Linert
Sheh Feng Ng
Patricia Wallinga

TENOR
Nicolas Chuaqui
Michael Day
Michael Gebhart
Paul Mortilla
Mark Phillips
Nicholas Quardokus
Christopher Sokolowski

BARITONE/BASS
Steven Berlanga
David Harrison
Erik Krohg
James Maverick
Peter Pendowski
Matthew Recio
Corey Rubin

THÁI LỘC – NGỌC HIỀN: Người đẹp Việt Nam trong trang phục truyền thống ASEAN


Người đẹp Việt Nam trong trang phục truyền thống ASEAN

29/04/2015 22:14 GMT+7

TTO – Hơn 40 hoa hậu, người mẫu đã khoác lên mình những bộ trang phục chất liệu truyền thống của 13 nhà thiết kế đến từ nhiều nước trong chương trình “Hội tụ bản sắc châu Á” diễn ra tại Huế tối 29-4.

Trang phục của nhà thiết kế Eric Choong – Malaysia. Ảnh: Thái Lộc

Chương trình này cũng được nhiều người xem là tâm điểm chú ý của Festival nghề truyền thống Huế 2015.

Khán giả đã được mãn nhãn với hơn 200 bộ trang phục của 13 nhà thiết kế đến từ Thái Lan, Myanmar, Philippines, Indonesia, Malaysia và Việt Nam, trình diễn trong 90 phút. Tất cả các nhà thiết kế đều dùng vải truyền thống lấy từ chất liệu thiên nhiên của nước mình. Đặc biệt, có sự xuất hiện của 3 hoa hậu Ngọc Hân, Thùy Dung và Kỳ Duyên trên sân khấu.

Đến từ Malaysia, bộ sưu tập của nhà thiết kế Eric Choong có tên “Con đường tự do”. Đây là bộ sưu tập mang sự pha trộn giữa các hoạ tiết, đường nét trên chất liệu vải batik đầy màu sắc Mã Lai đa đảo. Nhà thiết kế lừng danh này sử dụng chất vải cotton tự nhiên mà người bình dân Malaysia và các nước lân cận như Indonesia, Philippines… thường dùng, “phối” qua kỹ thuật batik khiến các trang phục trở nên quyến rũ, sang trọng.

Với tên gọi bộ sưu tập “Đỏ”, các mẫu thời trang của nhà thiết kế Patis Pamintuan Tesoro của Philippines gây ngạc nhiên bởi sự nhẹ nhàng, thanh thoát. Điều ít ai ngờ tới là những mẫu thời trang này được làm bằng sợi dứa (khóm) và sợi chuối.

Nhà thiết kế Wisharawish Akarasantisook của Thái Lan thì trình làng bộ trang phục The Right Amount of Wrong làm từ lụa ikat của vùng Đông Bắc Thái, vừa mang hơi hướng của cổ truyền Thái Lan. Song đường nét và hình khối được cách tân rất phù hợp với cuộc sống đương đại.

Bộ trang phục đến từ Indonesia được làm từ lụa và lanh in truyền thống của đất nước này. Nhưng chủ nhân của bộ trang phục ấy lại là một người Ý, nhà thiết kế tài hoa Milo Emilio Migliavacca, từng trải nghiệm cuộc sống và văn hoá bản địa tại vùng biển Bali.

Đặc biệt là bộ sưu tập Hoa sen của nữ thiết kế gia Mo Hom đến từ Myanmar trông hấp dẫn bởi chất sen rất thuần khiết. Toàn bộ trang phục đều làm bằng tơ sen và kỹ thuật dệt nhuộm truyền đời độc đáo.

Nhận được sự tán dương không kém đó là những bộ sưu tập của tám nhà thiết kế Việt Nam với chất liệu chủ đạo là thổ cẩm zèng của người Tà Ôi – A Lưới, Thừa Thiên – Huế. Đó là các nhà thiết kế: Lan Hương, Phương Bùi, Quang Nhật, Xuân Hảo, Quang Tân, Việt Bảo, Hùng Việt, Minh Hạnh và nhà thiết Diego Cortizas Del Vall (người Tây Ban Nha, sống tại Việt Nam).

Đây cũng là lần đầu tiên, ba nhà thiết kế trẻ là Hùng Việt, Quang Nhật và Xuân Hảo sử dụng ân-chá, một loại chiếu cói của người Tà Ôi làm chất liệu trang phục thời trang với phong cách rất lạ lẫm.

Nhiều nhà chuyên môn nhận xét các bộ sưu tập trong đêm diễn lấy cảm hứng truyền thống châu Á, vừa đạt hiệu quả trình diễn tốt, rất hấp dẫn, vừa hiện đại và mang tính ứng dụng cao.

Theo nhận xét của “tổng đạo diễn” là nhà thiết kế Minh Hạnh: “Từ trước đến nay các nhà thiết kế của Việt Nam cũng tự hào về những chất liệu vải truyền thống. Nhưng đây là lần đầu tiên chất liệu truyền thống của Việt Nam “đấu” với chất liệu truyền thống của các nước trong khu vực. Điều này tạo ra được một nhìn nhận đúng mực hơn về những giá trị cũng như chất lượng của chất liệu truyền thống của Việt Nam!”.

Cũng theo nhà thiết kế Minh Hạnh, các nhà thiết kế được mời đến Huế lần này đều rất thành công và nổi tiếng tại nước sở tại trong lĩnh vực sử dụng chất liệu truyền thống. “Cuộc hội ngộ này không chỉ nhằm mục đích giao lưu, biểu diễn, mà còn là sự truyền đạt kinh nghiệm làm việc, kinh nghiệm bảo tồn, giữ gìn những chất liệu truyền thống!”, bà Hạnh nói.

Các mẫu trang phục làm bằng lụa sen, và thiết kế lấy cảm hứng từ sen của nhà tạo mẫu Mo Hom – Myanmar. Ảnh: Thái Lộc
Nhà thiết kế Mo Hom – Myanmar và các mẫu trang phục bằng tơ sen. Ảnh: Thái Lộc
Các mẫu thiết kế của nhà tạo mẫu Patis Pamintuan Tesoro – Philippines bằng sợi dứa. Ảnh: Thái Lộc
Mẫu thiết kế của nhà tạo mẫu Wisharawish Akarasantisook – Thái Lan. Ảnh: Thái Lộc
Mẫu trang phục của nhà thiết kế Milo Emilio Migliavacca đại diện cho Indonesia. Ảnh: Thái Lộc
Trang phục bằng ân-chá của Quang Nhật – Việt Nam. Ảnh: Thái Lộc
 Hoa hậu Ngọc Hân và hoa hậu Kỳ Duyên trong trang phục của nhà thiết kế đến từ Philippines – Ảnh: Ngọc Hiển
Hoa hậu Thùy Dung trong trang phục làm từ lụa ikat của vùng Đông Bắc Thái Lan của nhà thiết kế Wisharawish Akarasantisook – Ảnh: Ngọc Hiển
Hoa hậu Kỳ Duyên trong trang phục của nhà thiết kế Wisharawish Akarasantisook – Ảnh: Ngọc Hiển
Hoa hậu Ngọc Hân trình diễn cùng các em thiếu nhi người dân tộc Tà Ôi (A Lưới, Thừa Thiên – Huế) – Ảnh: Ngọc Hiển
Các người mẫu trong trang phục làm từ dệt thổ cẩm Zèng của người Tà Ôi ( A Lưới, Thừa Thiên – Huế). Vải Zèng được chế tác công phu, sản phẩm này đi kèm kỹ thuật gắn hạt cườm rất độc đáo – Ảnh: Ngọc Hiển
Người mẫu trình diễn bộ sưu tập thời trang đến từ Indonesia của nhà thiết kế Milo. Được mệnh danh là “Ông hoàng thiết kế y phục batik”, Milo là người đã khai mở kỷ nguyên thời trang mới cho Indonesia – Ảnh: Ngọc Hiển
Ngọc Hân rạng ngời trong bộ sưu tập áo dài của nhà thiết kế Lan Hương với tên gọi “Nguồn” qua sản phậm dệt thổ cẩm Zèng kết hợp nét tinh túy thêu tay của người Kinh Bắc  – Ảnh: Ngọc Hiển

THÁI LỘC – NGỌC HIỂN

http://tuoitre.vn/tin/van-hoa-giai-tri/20150429/nguoi-dep-viet-nam-trong-trang-phuc-truyen-thong-asean/740306.html

QUÁCH VĨNH THIỆN : DVD LE DESTIN HISTORY / MUSIQUE SANS PAROLES d’après le poème KIM VÂN KIỀU de NGUYỄN DU


QuachVinhThien

QUÁCH VĨNH THIỆN

Le Destin History – Musique sans parole d’après le poème Kim Vân Kiều

x

Vinh-Thien QUACH

ThienMusicvous présenteCD – DVD Le Destin History : Musique sans parole. D’après le poème Kim Vân Kiều de Nguyễn Du.Musique et Harmonie de Vinh-Thien Quach.Auteur – Compositeur de la SACEM.Membre de l’Académie Européenne des Sciences, des Arts et des Lettres.http://www.youtube.com/user/thienmusichttp://www.thienmusic.comVoyage en Images et en Musique :http://thienmusic.free.fr/NotaBene.htm

le destin 1 QWTHIEN

Le Destin 1 Le Destin History 01 – Les deux soeurs Thuy Kieu et Thuy Van :https://www.youtube.com/watch?v=Tf-8u_Pj2gE&index=12&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 02 – Thanh Minh Đạp Thanh – Commémoration de la Pure Clarté de Clémence :https://www.youtube.com/watch?v=HhTLj5aBgwo&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 03 – Hồng Nhan Bạc Mệnh – Beauté de Rose, Epineuse Destinée :https://www.youtube.com/watch?v=b3SMd7zi8H4&index=10&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 04 – Le Gentleman Kim Trọng :https://www.youtube.com/watch?v=2gNUIyYrcgs&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 05 – Gặp Gở Làm Chi – Pourquoi ai-je rencontré cet homme :https://www.youtube.com/watch?v=8T7NQUu6AuA&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=8Le Destin History 06 – Kiếp Nhân Duyên – La destinée résultant de Karma :https://www.youtube.com/watch?v=AwqoMLT9SxE&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=7Le Destin History 07 – Mộng Triệu Mạch Tương – L’interprétation des songes, La source des larmes :https://www.youtube.com/watch?v=GizH_25jl_Y&index=6&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 08 – Le gentleman Kim Trọng, la belle Thúy Kiều :https://www.youtube.com/watch?v=ge4vbdwUy_U&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=6Le Destin History 09 – Rày Gió Mai Mưa – Aujourd’hui, le vent et demain, la pluie :https://www.youtube.com/watch?v=kwpxlygRdJw&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=5Le Destin History 10 – Lượng Xuân – La générosité du printemps :https://www.youtube.com/watch?v=oTbPgxLacr0&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=3Le Destin History 11- Lửa Hương – Le feu d’encens :https://www.youtube.com/watch?v=Z4d4YDR93bU&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g

le destin 2

Le Destin 2Le Destin History 12 – Lòng Xuân – Cœur Léger :https://www.youtube.com/watch?v=7zcB6hhdp0wLe Destin History 13 – Chung Tử Kỳ, un grand connoisseur en musique :https://www.youtube.com/watch?v=vZLLkIcypJ0Le Destin History 14 – Liêu Dương Ville :https://www.youtube.com/watch?v=04wCXoAJASILe Destin History 15 – Ba Đông – Les Trois Hivers :https://www.youtube.com/watch?v=jLis8jbc21MLe Destin History 16 – Bên Tình Bên Hiếu – Côté Amour, Côté Piété Filiale :https://www.youtube.com/watch?v=W78B7mN1zwsLe Destin History 17 – Ép Cung Cầm Nguyệt – Son et Sonate d’une complainte :https://www.youtube.com/watch?v=ansCJTQKWGALe Destin History 18 – Tơ Duyên – Le fil de la vie sentimentale :https://www.youtube.com/watch?v=AoSL0YskLOMLe Destin History 19 – Mảnh Hương Nguyền – Un débris de l’encens :https://www.youtube.com/watch?v=abY4ZVJBM_QLe Destin History 20 – Mr Mã Giám Sinh :https://www.youtube.com/watch?v=C9msF67yDNI&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=24Le Destin History 21 – Madame Tú Bà :https://www.youtube.com/watch?v=cqwyUbXYdB4&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=22&spfreload=1Le Destin History 22 – Đoạn Trường – Cœur déchiré :https://www.youtube.com/watch?v=Eg1qXkX5Pl8&index=21&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g

le destin 3

Le Destin 3Le Destin History 23 – Gương Nhật Nguyệt – Le miroir du Soleil et de la Lune :https://www.youtube.com/watch?v=H05fPqhVjFc&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=19Le Destin History 24 – Lầu Xanh – La Maison de joie :https://www.youtube.com/watch?v=9aWicFsKP10&index=18&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 25 – Phong Trần – Vents et poussières :https://www.youtube.com/watch?v=C6O-BQ9oBTo&index=17&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 26 – Túc Nhân – Le Destin :https://www.youtube.com/watch?v=ieXWImNfMiI&index=16&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 27 – Buồn Trông – Un regard triste :https://www.youtube.com/watch?v=OJMITl1G7BA&index=15&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 28 – Sở Khanh, le Don Juan :https://www.youtube.com/watch?v=MdKNGSNiYVQ&index=14&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 29 – Phù Dung – Hibiscus :https://www.youtube.com/watch?v=VkHzl4qeZs4&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=13Le Destin History 30 – Quyến Gió Rủ Mây – Séduire le vent qui entraîne les nuages :https://www.youtube.com/watch?v=cJM3f9TnSoQ&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=12Le Destin History 31 – Tong-Ngoc Trang-Khanh, les snobs :https://www.youtube.com/watch?v=miBex8hRLT4&index=11&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 32 – Le saule de Chương Đài :https://www.youtube.com/watch?v=nFc6b5thAec&index=10&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g

le destin 4

Le Destin 4Le Destin History 33 – Thuc Sinh, le lettré :https://www.youtube.com/watch?v=S75VFCwUBQw&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=9Le Destin History 34 – Phận Bèo Mây – Vogue le destin par nuages et marais :https://www.youtube.com/watch?v=J1SIgatUQxY&index=5&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 35 – Đêm Ngắn Tình Dài – Nuit courte, amoureux pour toujours :https://www.youtube.com/watch?v=-SFpS81C9XM&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=4Le Destin History 36 – Tay Đã Nhúng Chàm – La main prise au piège :https://www.youtube.com/watch?v=_YHzkN19N2I&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=3Le Destin History 37 – Tài Tử Giai Nhân – La belle et l’élégant :https://www.youtube.com/watch?v=fml2lihEVdg&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8g&index=2Le Destin History 38 – Yếm Thắm Trôn Kim – Faits dévoilés :https://www.youtube.com/watch?v=mFgrCCBJDTA&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 39 – Trăng Hoa – Fleur éphémère et Lune fugace :https://www.youtube.com/watch?v=F5kmRkBaRpo&index=3&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 40 – Càng Mặn Càng Nồng – L’ardeur d’un cœur ardent :https://www.youtube.com/watch?v=28fj2HtR–0&index=2&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gLe Destin History 41 – Lâm Tri – L’être omniscience :https://www.youtube.com/watch?v=FkgYKMLK-_E&list=UURuamTfHI51hDifqPxXqQ8gProchainement : Le Destin 5, 6 et 7.quachvinhthien@gmail.com


Quách Vĩnh Thiện

http://www.thienmusic.comhttp://www.youtube.com/user/thienmusichttps://twitter.com/thienmusic
https://www.facebook.com/vinhthien.quach
Voyage en Image et en Musique :http://thienmusic.free.fr/NotaBene.htm
Président ACTV Association Culturelle Traditionnelle Vietnamienne( Hội Văn Hóa Cổ Truyền Việt Nam )

Slideshow “Cho Em QuênTuổi Ngọc” : Nḥạc Lam Phương, tiếng hát Bạch Yến


Ajoutée le 28 avr. 2015

Nhạc tình của Lam Phương đa số thường man mác chuyên chở nỗi buồn, nhưng trong tác phẩm này có thấp thoáng bóng dáng của niềm hạnh phúc mong chờ.
Tiếng hát thiết tha của Bạch Yến sẽ kể cho chúng ta nghe câu chuyện tình này

CHÁO :Cháo ở đây là món ăn hóa thân từ gạo mà ra như cơm vậy


CHÁO

 
Người miền Nam không phân biệt cách phát âm cháu với cháo, nên phải hiểu theo cái ngữ cảnh.


Cháo ở đây là món ăn hóa thân từ gạo mà ra như cơm vậy. Nên cụm chữ cơm-cháu được người mình dùng chung riết rồi thành quen, có khi chỉ cơm cũng có khi chỉ cháo và cũng có khi ẩn dụ một cái gì khác nữa, không dính dáng gì với cháo, với cơm!
 
Cháo xuất hiện hàng ngày trong bữa ăn của người mình: Cho người già, người bịnh, người ưa ăn cháo và đặc biệt là cho trẻ sơ sanh.
Thế mới có câu:
 
– Thuộc như cháo.
– Ăn cháo, báo cơm.
 
Thuở mới sanh ra chúng ta đã được bà, được mẹ, được chị cho ăn cháo rồi. Cháo nuôi ta lớn dần và ta lại “nuôi cháo” còn mãi đến ngày nay.
Ngày nay trẻ con sanh ra tập ăn sữa, nên ít gần gũi, gắn bó với chén cháo đơn sơ nhưng đậm đà tình mẫu tử như thế hệ ông bà, cha mẹ ngày xưa.
Nói “thuộc như cháo” nghĩa là đã rành rồi, nhưng nói về cháo chợ, cháo quê có khi ta đã quên ít nhiều!
Này nhé!
 
 
Trước hết là cháo trắng. Có lẽ cháo trắng có mặt sớm nhứt trong dòng họ cháo, do nhu cầu của các bà mẹ ở cái thời xa xưa, dùng để thay sữa nuôi con.
Cháo trắng chỉ là gạo nấu loãng, nấu nhừ, mà thành. Nhìn nó màu trắng nên đặt tên là cháo trắng. Gạo thì cũng nhiều loại chớ đâu phải là một loại. Nhà nghèo thì gạo đỏ, gạo nát, gạo mốc; có tiền thì gạo ngon, gạo Nàng Thơm Chợ Đào!
Để lửa “riu riu”, hột gạo nở bung ra như cánh hoa nên nghe nói bà con ngoài Bắc gọi là “cháo hoa”. Còn ở Lục Tỉnh có người pha trò gọi là “cháo cò” vì trắng như con cò (chớ không phải nấu với thịt cò).
Văn minh hơn các bà cho vào nồi cháo một ít “thuốc muối” cho cháo mau nhừ, mau rục rả, ăn ngon và dễ tiêu hóa.
Nghèo thì ăn cháo trắng “ên” thôi, hoặc có được vài lát đường tán thì ngon hơn.
Người lớn thích ăn cháo trắng với nước mắm kho quẹt, cá kho tiêu. Người Tàu khoái ăn với mắm ba khía, hột vịt muối. Sang hơn thì cháo trắng với trứng gà, với tiêu và hành. Dân dã thì cháo trắng với dưa mắm cũng ngon đáo để.
 
 
Nợ trả lần, cháo húp quanh.
Ăn cháo lúc nào cũng phải ăn nóng, vừa thổi vừa húp. Húp phải húp xoay quanh tô cháo nếu không sẽ phổng miệng !
Kiểu nói trên ẩn dụ một cách sống, cách xử sự của người Việt ta ngày xưa, người Tây Phương làm sao có được.
Ngày nay ở quê mình vẫn còn nhiều bà mẹ nuôi con bằng cháo trắng và cũng đã có bao thế hệ lớn lên như vậy, họ cũng đã làm ông nầy bà nọ như thường chớ thua ai.
Xin nói tiếp về cháo vịt. Con vịt nấu cháo rất quen thuộc ở quê mình có thể để cúng, để đãi khách phương xa tới chơi, để ăn trong gia đình và để nhậu nhẹt.
Vịt thì có vịt Tàu, vịt ta, vịt Xiêm và vịt Xiêm lai.
Thông dụng là vịt Tàu, vì nó dễ nuôi, miệt vườn có nhà nuôi cả 1000 con để lấy trứng, chở lên vựa của người Tàu ở miệt cầu Chà Và bán cho họ ấp thành trứng hột vịt lộn, thành vịt con rồi bán lại cho dân mình !!!
Vịt nấu cháo rất nhanh. Trong lúc nhổ lông vịt thì bắt lửa nấu nồi nước, độ tàn điếu thuốc thì vịt làm xong và nồi nước cũng vừa sôi.
Thả con vịt vào luộc vừa chín tới thì vớt ra và cho gạo vào nồi nước luộc vịt mà nấu cháo. Thế là bạn có nồi cháo vịt nóng hổi, ngon lành.
Vịt chặt ra từng miếng vừa gắp, cháo nêm với tiêu, hành và nước mắm ngon, ăn kèm với Rau thơm trộn bắp chuối hột, chấm với nước mắm gừng thì hết chỗ chê!
Nhìn tô cháo nóng bốc khói, mùi thơm của tiêu hành, mùi của con vịt bốc theo làm cho ta phải húp nóng mới thấy đã. Ăn cháo húp quanh là vậy.
 
 
Cháo nấu “vịt ta” hay “vịt Xiêm” lai thì ăn rất độc, mấy ông già xưa bảo người yếu trong mình ăn vô sẽ bị “phát lảnh” (phát lạnh, phát rét).
Cháo vịt Xiêm là loại cao cấp. Vịt Xiêm thường phải nấu với cháo đậu xanh mới đúng điệu. Vào mùa nóng, nhà có tiền, nhà giàu dư ăn dư để hay bày nấu cháo vịt Xiêm đậu xanh cho con cháu ăn phòng ngừa bịnh thời khí, không bị nổi trái, nổi sải.
Vịt Xiêm tơ nấu cháo, xương mềm, nhai rất béo, rất ngọt, ngon hơn vịt tàu, vịt ta nhiều.
Nhiều người ăn cháo vịt với cơm, với bún vừa ngon, vừa no và không cần ăn thêm gì nữa.
Nhớ thuở nhỏ, khi ở nhà mần vịt nấu cháo là mình lấy phần lông vịt, phơi khô bán cho mấy bà mua “ve chai lông vịt”. Hôm sau, có tiền đi học ăn cà kem, nước đá nhận.
Còn con gà nấu cháo gọi là cháo gà.
Cháo gà ngon và bổ dưỡng, dễ tiêu hóa hơn cháo vịt và nhứt là ăn “không độc”.
Phải lựa con gà giò, gà trống vừa lớn, mới vỗ cánh tập gáy. Lúc đó con gà vừa đủ lớn, xương thịt phát triển đầy đủ, sung sức, mập nhưng không có mỡ.
Gà nấu cháo ăn ngon độc đáo nhờ “xé phay” chớ không chặt như vịt. Dùng tay xé gà lúc còn nóng, xé sao cho miếng gà còn nguyên không bị nát; trộn với rau răm, nặn một trái quít lấy nước rưới lên làm cho thịt gà ngon hơn nhiều.



 
Có một món cháo mà nếu không cẩn thận, nói lộn tên dễ gây mít lòng lắm nhé !
Đó là cháo lòng. Bà con đặt tên món cháo nấu với lòng, với thịt heo là cháo lòng chớ không kêu là cháo heo !
Cháo heo là cháo nấu gạo lức với tấm, cám, chuối cây… để nuôi heo, muốn biết rõ hơn xin tìm đọc tác phẩm “Ngọn Cỏ Gió Đùa” của nhà văn Hồ Biểu Chánh, trong đó có nhân vật Lê Văn Đó ăn cắp nồi cháo heo…
Cháo lòng có lẽ do sáng kiến từ các buổi lễ hội cúng đình. Thuở xưa người dân nghéo ít khi có dịp ăn thịt heo nên chỉ mong dịp cúng đình.
Nồi cháo lòng ở đình rất to, nấu với nước luộc đầu heo, luộc lòng, luộc thịt.
Đầu, lòng, thịt luộc chỉ dành cho các chức sắc ban hội tề; còn dân đen chỉ được hưởng phần cháo lòng với bún, cũng “quí” rồi, nên mới có câu tục ngữ:
“Mượn đầu heo nấu cháo”
Cháo lòng ở nhà mẹ nấu thì ngon hơn, nhưng cháo ở quán cóc, ở chợ quê lại có cái ngon khác.
Lòng heo sắt mỏng chấm với nước mấm trong, dằm ớt ăn với cháo rất ngon và cũng là món đưa cay của các bác xích lô, của người lao động.
Mấy cô, mấy cậu học trò cũng thích ăn cháo lòng buổi sáng, rẻ mà no.



 
Khi Sài Gòn phát triển, có những nhà máy làm ca đêm là dịp để cho các gánh cháo lòng xuất hiện. Cháo lòng tiện lợi là phục vụ nhanh, ăn bổ dưỡng, nhứt là hợp với ban đêm.
Nay cháo lòng đã trở thành một phần của đời sống về đêm của dân Saigon, phục vụ cho cả các doanh nhân, văn nghệ sĩ, các cô cậu choai choai đi chơi đêm về.
Nay nói về “cháo cá”, và đặc biệt cháo cá nhà quê. Nói là cháo cá nhà quê chớ đâu phải người nhà quê nào cũng ăn qua. Có người chỉ có nghe thôi, có người chưa hề nghe nói !
Đó là món cháo cá lóc với rau đáng đất.
Mấy lão nông Lục Tỉnh nói rằng cá lóc tát đìa nấu cháo mới ngon.
Khi nước rút xuống –mấy cụ lão nông kể, con cá lóc tìm xuống đìa, xuống vũng, xuống đầm để sống, Con cá trụ lại, lo ăn, không “bay nhảy” đó đây nên mập ra vì ăn nhiều sinh vật tích tụ trong đìa.
Tát đìa vào lúc đó, lựa cá lớn, có trứng, làm sạch để nguyên con nấu cháo.
Gạo thời điểm nầy là gạo mới đầu mùa, nấu cháo có mùi thơm.
Con cá nấu cháo vớt nguyên con ra để trên dĩa bàn, rồi tùy thích: Đầu, bụng, trứng hay đuôi mà chấm nước mấm gừng.
Cháo nóng múc ra tô, cho vào vài đủa rau đắng đất, chan một ít nước mắm gừng, chúng ta có một tô cháo cá lóc rau đắng đất tuyệt diệu, khó tìm.



 
Tin chắc rằng bạn không tìm đâu có được món ngon như thế. Đâu đó ở Saigon, trong nhà hàng mà bạn đã ăn qua cũng chẳng qua là phó bản, là nhái theo, không lừa được cái lưỡi của người sành điệu!
Đến món cháo cá bống kèo độc nhứt vô nhị xin giới thiệu cùng khách mộ điệu.
Cá bống kèo cũng năm bảy dường khác nhau. Nổi tiếng nghe nói là cá bống kèo miệt ruộng muối Bạc Liêu, nhưng ngon nhứt là cá ở miệt Cửa Tiểu –Cửa Đại vùng nước lợ.
Từ xưa ông bà kể là con cá bống kèo do đất sanh ra, và sống chỉ ăn bọt nước.
Ở quê vừa mưa xuống đã thấy có cá bống kèo con rồi, nó sống nhờ phiêu sinh vật, rong rêu nổi theo bọt. Đến mùa lúa trổ đầy đồng, mài non của hột lúa rụng khắp ruộng, là mồi nuôi cá bống kèo miệt Cửa Tiểu, Cửa Đại.
Cho nên tháng 10, tháng 11 ta, sắp Tết, con cá bụng to đầy mở, và mập tròn đẩy đà.
Bắt nồi cháo gạo mới đầu mùa lên bếp, canh lửa riu riu cho gạo nở từ từ bạn sẽ nghe mùi thơm mời gọi, độc đáo từ nồi cháo gạo mới bốc ra.
Đi theo chân ông lão nông bước ra đầu ruộng kéo “cái đó” lên bắt cá bống kèo còn sống nhảy soi sói, đem về trút thẳng vào nồi cháo đang sôi trên bếp. Con cá vùng vẫy, trong nước sôi, nghe tiếng kêu “rồ rồ” rồi tắt hẳn.
Lúc đó con cá vừa chín tới. Đem nồi cháo xuống, vớt cá ra dĩa bàn to, con cá bống kèo nứt da, dựng kỳ, dựng vi nhìn không quen thấy “ớn” nhưng ăn ngon, có vị ngọt, thịt mềm.
Thưởng thức món cháo bống kèo kiểu nầy rồi bạn sẽ chán kiểu nấu cầu kỳ: Làm sạch, chặt đầu, nấu với cải bắc thảo và nói theo dân quê thì ăn như “dậy” là “hổng biết” ăn cá bống kèo nấu cháo.



 
Hột cháo hột cơm, gắn với người mình từ thuở mới sanh ra, nó đi vào tim can, huyết quản của từng người.


Cháo không chỉ là món ăn nuôi ta lớn mà đã trở thành cái gì ở trong ta như một thứ tình cảm nho nhỏ, có lúc có khi tưởng như đã quên rồi.


Nay nhắc lại, nó sẽ trở về như một kỷ niệm, thôi thúc ta quay về với thuở ngày xưa, với bao cảnh cũ vô cùng đẹp đẽ.