Category Archives: NGUYEN VINH BAO

LISTING OF VIETNAMESE MUSICIANS AND RESEARCHERS IN VIET NAM AND ABROAD PRACTISING TRADITIONAL VIETNAMESE MUSIC


LISTING OF VIETNAMESE MUSICIANS AND RESEARCHERS IN VIET NAM AND ABROAD PRACTISING TRADITIONAL VIETNAMESE MUSIC

 

Xin ti`m no+i dda^y danh sa’ch tuye^?n cho.n nhu+~ng nha.c si~ va` da^n to^.c nha.c ho.c gia o+? Vie^.t Nam hay ha?i ngoa.i . Tie^?u su+? va` sinh hoa.t a^m nha.c cu?a mo^~i ngu+o+`i co’ the^? ti`m tha^’y tre^n trang nha cu?a ho.

LISTING OF VIETNAMESE MUSICIANS AND RESEARCHERS IN VIET NAM AND ABROAD PRATISING TRADITIONAL VIETNAMESE MUSIC

Please find herewith some of famous Vietnamese musicians and ethnomusicologists in Vietnam and abroad . Each one is presented with a short bio . Their bio and activities can be found on their homepages respectively .

Veuillez trouver ci-joint quelques musiciens et ethnomusicologues vietnamiens qui vivent au Viet Nam ou à l’étranger. Leur bio et leurs activités peuvent être lus sur leurs sites .

Xin ti`m no+i dda^y danh sa’ch tuye^?n cho.n nhu+~ng nha.c si~ va` da^n to^.c nha.c ho.c gia o+? Vie^.t Nam hay ha?i ngoa.i . Tie^?u su+? va` sinh hoa.t a^m nha.c cu?a mo^~i ngu+o+`i co’ the^? ti`m tha^’y tre^n trang nha cu?a ho.
LISTING OF VIETNAMESE MUSICIANS AND RESEARCHERS IN VIET NAM AND ABROAD PRATISING TRADITIONAL VIETNAMESE MUSIC

Prof. TRAN VAN KHE (1924-2015)
Professor Tran Van Khe is one of the greatest masters of the traditional Vietnamese music. Born into a family with four generations of musicians, he was taught the musical tradition of the family by his paternal aunt Tran Ngoc Vien and his maternal uncle Nguyen Tri Khuong, having lost his parents at a very early age. Professor Tran Van Khe is a Doctor in Musicology; he carried out research at the Centre National de la Recherche Scientifique (C.N.R.S.), has been a teacher at Paris-Sorbonne University, and is Honorary Member of the Conseil international de la musique (Unesco). His scientific research along with his activity in traditional music (participation in numerous festivals, several recordings edited with Ocora, l’Unesco and A.C.C.T.) have led to his receiving many distinctions and prizes from prestigious universities, academies and international institutions. He is able to play many Vietnamese instruments: dan kim or dan nguyet (moon-shaped lute), dan tranh (sixteen stringed zither), dan co or dan nhi (two-stringed fiddle), dan ty ba (pear-shaped, four stringed lute) and the trong nhac, ceremonial drum. He knows how to recite poems and sing in traditional styles of the North and the South.

Professor Tran’s expertise includes all Asian music, particularly Indian, Persian, Chinese, Japanese and Arabic musical traditions. Having lived in Paris for about 50 years, and traveled world wide, lecturing and performing, he has played key role in introducing Asian music into the western world. In the past 50 years, He has produced a number of Ph. D.’s and tought several thousands of students all over the world.
Website in English and French. He passed away in Vietnam on June 24th 2015.
https://tranvankhe1921.co

Prof. NGUYEN VINH BAO (1918 – )
100 years-old Professor Nguyen Vinh Bao is widely admired not only for his scholarship in Vietnamese folk music but also his skill at using the computer as a teaching aid.

Prof. Vinh Bao, who lives and works in Ho Chi Minh City, has been known for years as a keen amateur music teacher. Now, he has added another feather to his cap by learning how to use the internet at 90, and using this skill to teach his music to people around the world.

On his desktop are symbols of musical software like Quickcame pro-5000, not something one would associate with nonagenarians.

Bao gives lessons via the internet: he plays a musical instrument and his students watch him through a webcam.

Master Vinh Bao is famous for creating a musical notation specific to folk music.

“This notation system can help foreigners easily understand traditional music,” he points out.

His students register to learn different instruments including the nhi (two-stringed fiddle), tranh (16-stringed zither), kim or nguyet (moon-shaped lute), guitar, and violin.

“Teaching and learning as an amateur is not like other genres. It requires no systematic learning or textbooks. Both teachers and learners depend mainly on inspiration,” he says.

One of Prof Vinh  Bao’s students built a website for him at http://www.Vinhbaotheonly 1.net.

Learning the computer

The story behind his learning to use the computer at such an advanced age is an interesting one. “Three years ago, my daughter bought a computer. An idea flashed in my mind. I thought I must learn to use the computer for transmitting my knowledge,” he recalls.

But it was not easy for him to learn because it was hard to find a teacher. “My family asked five people to teach me but four of them refused upon meeting me,” Bao says.

“Perhaps, they thought that I was too old to learn.

“I finally found a teacher – a person young enough to be my grandchild.

“Thanks to this young teacher, I made my first acquaintance with the CPU, mouse, email, website, and ADSL.”

However, this arrangement only lasted 15 days because of certain reasons.

“Subsequently, I had many amateur teachers, all children from my neighbourhood. But they were ready to teach me all the ‘computer techniques’ they knew.”

Bao took notes carefully while his proficiency in both English and French came in very useful. Before long, he was an expert in using a computer.

Talent artist

Prof. Vinh Bao began playing folk music instruments at the age of five. By the time he was 10, he could himself make some of them. Because of his clear understanding of music and the nature of wood, he managed to turn the ancient 16-chord zither into the current 21-chord instrument, enhancing its melody.

Among Viet Nam’s amateur musicians, Vinh Bao holds some kind of record for having the most number of teachers: he had more than 200 from whom he absorbed their specialities.

In his case, too many cooks did not spoil the broth; they merely added more strings to his bow. — VNS
http://vietnamnews.vnagency.com.vn/showarticle.php?num=01MUS170307

Dan Tranh – Vinh Bao was formed in 2004 by a group of students of Professor Vinh Bao. Dan Tranh – Vinh Bao’s mission is to preserve, develop and promote Vietnamese Traditional Music, especially Tradition of the South (Nhac Tai Tu Nam Bo), for people who love traditional music, and also building a bridge between Professor Vinh Bao’s students in many different states in US.

To fulfill its purpose, Dan Tranh – Vinh Bao participates in activites like:

* introducing and performing traditional music to schools and universities in US
* broadcasting traditional music shows on the TV and Radio Stations in US (wherever it’s possible)
* opening classes for dan tranh with the method and music lessons of Professor Vinh Bao
* posting valuable articles about famous artists, famous events about Tradition of the South (Nhac Tai Tu Nam Bo)
* distributing free traditional music sheets for music lovers
* posting clip of educational music lessons that were taught and explained by Professor Vinh Bao

Website in English and Vietnamese

http://vinhbao.theonly1.net/

TRAN QUANG HAI (1944 – )
Tran Quang Hai was born on May 13, 1944 in the country of Vietnam. He is a talented and renowned musician who comes from a family of five generations of musicians. He studied at the Natoinal Conservatory of Music in Saigon before moving in 1961 to France, where he studied the theory and practice of Oriental music with his father Professor Dr. Tran Van Khe, at the Center of Studies for Oriental Music in Paris. For several years, Tran Quang Hai also attended seminars on ethnomusicology at the School of High Studies for Social Sciences, and received Master of Arts and Ph.D. degrees. Since 1966, he has given over 3,000 concerts in 70 countries, and has taken part in approximately one hundred and thirty international traditional music festivals, as well as in radio and television broadcasts in Europe, America, Asia, Africa and Australia. He has been working for the National Center for Scientific Research in France since 1968, and is now attached to the Department of Ethnomusicology of the Musee de l’Homme. Also, from 1988 to 1995 he was a Lecturer on Southeast Asian music at the University of Paris X-Nanterre. He has been a guest lecturer of over one hundred Universities in the world.

Apart from his artistic activities, he is also interested in musical research. He has improved the technique of spoon playing and of the Jew’s harp. In 1970, he found by himself the key to the technique of overtone singing and has become the world famous expert of this peculiar split-tone singing khoomei well known in Tuva and Mongolia. During 1990 and 1991, he won four awards at the International Scientific Film Festivals in Estonia, France and Canada for his film “Le Chant des Harmoniques” (The Song of Harmonics) directed by Hugo Zemp. He is the co-author, actor and music composer of this film. He has written numerous articles on Vietnamese ans Asian music (New Grove Dictionary, Encyclopedia Universalis), and has also recorded 15 LPs 8 CDs, 4 video films, and 4 DVD. He composed more than four hundred pop songs, and musical pieces for 16 stringes zither dan tranh, monochord dan dôc huyên, Jew’s harp and overtone singing.

As a distinguished figure in his musical field, Tran Quang Hai has garnered more than 20 prizes and international awards. He has received a Gold Medal for music from the Asian Cultural Academy, and honorary doctorates from the International University Foundation and the Albert Einstein International Academy. He works with his wife, Bach Yen, who is a great Vietnamese pop and folk singer. Additionally, he was nominated President of the Jury of the Khoomei Throat Singing Festival in Kyzyl (Tuva) in 1995. He obtained the Cristal Medal of the National Center for Scientific Research in France in 1996, the Medal of Honor of the Limeil Brevannes city in France in 1998, and the Special Prize of the Jew’s Harp World Festival in Molln (Austria) in 1998.. In addition, he was the Honorary President of the Festival d’Auch “Eclats des Voix” in France in 1999, and of the Voice Music Festival of Perouges “Au Fil de la Voix” in France in 2000. His biography has been published in 30 Who’s Who reference books since 1979. . In 2002, he was decerned the title Chevalier de la Legion d’Honneur in France.

He participated in the Jew’s Harp Festival in Molln (in 1998 and 2000), in Rauland – Norway (in 2002), in Amsterdam -the Netherlands . He is the founding member of the International Jew’s Harp Society . In 2005, he was elected as member of the Executive Board of the ICTM (Internatioanl Council for Traditional Music).

To date, Dr. Tran Quang Hai is the only Vietnamese to have taken part as a performer or composer in such great historical events as Australia’s Bicentenary celebration in 1988, the Bicenterary of the French Revolution in Paris in 1989, the 700th Anniversary of the Discovery of America in 1992, 600 Years of Seoul-Korea in 1994, the Julilee of the King of Thailand in 1996, 1,000 Years of Trondheim in Norway in 1997, the 100th Anniversary of the Phonogramm Archiv of Berlin in Germany in 2000, and the Centenary of Independance of Norway in 2005.
Site in 3 languages (English/French/Viet)
http://tranquanghai.com
https://tranquanghai1944.com


QUYNH HANH
Quynh Hanh, musicienne vietnamienne, doctorante en musicologie de l’université de Paris IV – Sorbonne, Paris, professeur de la Musique Traditionnelle Vietnamienne au Conservatoire du Viet nam. Médaille d’Or de la Musique Vietnamienne, membre de la SFE (Société Française d’Ethnomusicologie) de Paris, membre de l’ICTM (International Council for Traditional Music), est une artiste accomplie. Elle joue des instruments suivants : cithare à 16 cordes dàn tranh, monocorde dàn bâu, bambouphone dàn trung . Elle a fondé son école de musique traditionnelle vietnamienne à Paris . Site en Français seulement
http://ethnomusicvn.com/

PHUONG OANH
Figure de proue des mouvements de retour aux sources (Du Ca, Hoa Sim …), après son retour de la tournée en Europe, Phuong Oanh fonda L’Ecole de Musique Traditionnelle Vietnamienne Phuong Ca en 1970 à Saigon.

Elle était à l’époque déjà, l’un des rares professeurs de musique traditionnelle au Conservatoire National Supérieur de Saigon (1964-1975).
Spécialiste de la musique dite de Hué, Phuong Oanh a collaboré avec les principaux organismes culturels de l’époque : radio, télévision.

C’est avec les compositeurs Pham Duy, Nguyen Duc Quang, que Phuong Oanh a introduit la musique dite populaire dans les écoles, les universités. Recréé en Europe en 1976, par ses méthodes de travail, ses idées, Phuong Ca Dân Ca Quoc Nhac a rencontré un vif succès auprès des jeunes universitaires.

L’école est présente actuellement dans 8 pays, collaborant avec divers organismes : association, conservatoire, école de musique, université…

En 1988, Phuong Oanh reçut la Médaille d’or de 1’Académie Culturelle de 1’Asie pour ses travaux sur la musique Vietnamienne. En 1994, elle reçoit la médaille du mérite pour ses travaux pour la musique traditionnelle pour les jeunes donc publication au journal officiel du Congrès Américain.

En 35 ans l’ensemble instrumental de l’école sous la direction de Phuong Oanh s’est produite aux quatre coins du monde lors des plus grandes manifestations culturelles de la communauté aux quatre coins du monde : VATICAN, le Musée de Boston, Centre-Afrique, Nouvelle-Orléans …

Phuong Ca Dan Ca Quoc Nhac est le seul organisme non gouvernemental à présenter des candidats aux différents examens d’Etat en France.

Ecole de Musique Traditionnelle Vietnamienne dirigée par Phuong Oanh, professeur de cithare à 16 cordes dàn tranh.
“Phuong Ca Dan Ca Quoc Nhac” depuis 1969 – “Mot Truyen Thong Dang Duoc Tiep Noi”
Siège Social 28 ter rue des Mallets 95150 Taverny FRANCE – permanence lundi et jeudi
Siège d’exploitation : 53 rue Nationale Paris 13ème – permanence mardi et samedi
Tél: 33 (0)1 39 95 28 53 Fax: 33 (0)1 34 18 11 15 Email: info@phuongca.org Websites http://www.phuongca.org/, www.dan-tranh.fr
Site en français seulement

PHAM THUY HOAN
Tieng Hat Que Huong was founded in 1981 by Pham Thuy Hoan, a professor from the Vietnamese National Conservatory in Saigon. Starting from primary school Trieu Thi Trinh Dist. 10 in Saigon, Tieng Hat Que Huong’s mission is to preserve, develop and promote Vietnamese Traditional Music for people who love traditional music and also building a bridge between the old and the new artists.

Prof.Tran Van Khe and Hai Phuong To fulfill its purpose, Tieng Hat Que Huong participates in activites like:

* performing traditional songs, dances and music
* broadcasting traditional music shows on the TV and Radio Stations of Vietnam
* introducing folk songs and traditional musical instruments to schools and universities
* opening classes for dan tranh (the Vietnamese 16-stringed zither), dan bau (the monochord), dan nguyet (the moon-shaped lute), dan nhi (the 2-stringed fiddle), sao truc (the bamboo flute), folk song-learning classes every sunday morning at the City Labor Cultural Palace (55B Nguyen Thi Minh Khai, HCMC).
Site in 2 languages (English / Viet)

http://www.tienghatquehuong.com

KHAC CHI & NGOC BICH

The Khac Chi – Sounds of Vietnam features two of Vietnam’s premiere musicians, performing exquisite music on rare and unique instruments native to Vietnam. These virtuoso artists offer an intriguing glimpse into the rich musical tradition of Vietnam and its 4000-year history.

Famous for their musical skills innovation throughout Vietnam, the Khac Chi takes you on an adventure in sound. Extremely versatile, their concerts may include a combination of styles or feature any one style of Vietnamese traditional music, Vietnamese folk music or contemporary music to world music. They are as equally comfortable performing solo chamber concerts, as they are on folk festival stages, or as guest soloists for symphony orchestras.

Their rare talents and superb musicianship have won them numerous awards for excellence, as well as many invitations for international appearances.
3 languages (English / French/ Viet)
http://www.khacchi.com/

DUC THANH & NGUYET LAN
Pham Duc Thanh is a world-renowned musician known for his masterful ability on the Vietnamese one-stringed instrument (Dan Bau). He was born in 1958 in Ninh Binh , Vietnam . His talent was fully apparent from his youth: he was adept at the Chèo drumming style at age 4, he learned the mandolin at age 5, and he had begun playing Dan Bau (monochord) and Dan Nhi (2-string fiddle) at the age of 5. In 1974, Duc-Thanh left Hanoi to join the largest Cheo opera troupe in Vietnam and officially became a professional Dan Bau performer.

At the end of 1978 he was the only Dan Bau musician of the Cheo opera stage to attend the national Dan Bau competition of Vietnam in Hanoi ; soon after, he went to Saigon to study further the music of central and southern Vietnam . In October of 1983, he graduated with top honors from the Center for Musical Research of Vietnam. It was here that he became recognized as one of the rising musicians on Dan Bau in traditional as well as modern music.

He and his family moved to Canada in 1996. Today, he is an adored performer in Montreal . Beyond the traditional music of Vietnam , he has used the Dan Bau to integrate seamlessly with the sounds and rhythms of various ethnic sounds from around the world, following in the words of the poet Van Tien Le:

One string with all words light and heavy
Half a gourd containing a world of sound

website in 3 languages (English / French / Viet)
http://www.phamducthanh.com/site/index.html

NGUYEN THUYET PHONG
Nguyet thuyêt Phong is a famous Vietnamese musician, ethnomusicologist, living in the Unites States . You can read his biography and his activities on his website in English .
http://www.phong-nguyen.com/

LE TUAN HUNG & DANG KIM HIEN
Le Tuan Hung is a composer, performer and musicologist, specialising in Vietnamese music, cross-cultural music and experimental music. He is a multi-instrumentalist with a strong background in Vietnamese traditional music and Western classical music. He has performed widely in Asia, Australia, Europe, America and Oceania. His compositions have been created for a wide range of instruments, ensembles and media. His compositions and performances have been released by Move Records, NMA, ABC Music and Australian Sound Heritage Association. He is also the author of various publications on Vietnamese performing arts and is regarded as an expert in Vietnamese musicology. Apart from being trained as a traditional musician in the Vietnamese tradition, he also had a Bachelor of Music from the University of Melbourne and a PhD in Music from Monash University.

Dang Kim Hien is a composer, performer and educator. She is a vocalist and multi-instrumentalist, specialising in Vietnamese strings and percussion. She holds many national awards from Vietnam, including a National Gold Medal for Excellence in Vietnamese Zither Performance and a National Award for Traditional Vocal Performance. She taught at the Department of Traditional Music of the Conservatory of Music in Saigon (Vietnam) between 1980 and 1994. Since migrating to Australia in late 1994, she has been active in performing Vietnamese music and creating cross-cultural music. She has collaborated with Australian composers and performers in creating various cross-cultural works. She has performed extensively to present her original works on international platforms. Her compositions and performances have been released on Move Records.

Site in 2 languages (English / Viet)

http://home.vicnet.net.au/~aaf/aboutus.htm

Châu Nguyên, Mai Nguyên, Luu Hông


Professor Chau Nguyen studied music at the National conservatory of Music in Saigon, where he studied traditional musical instrument, harmony, and

Professor: Chau Nguyen
orchestration. Upon graduation in 1967 he was selected by the Board of Directors of the National Conservatory of Music to teach Vietnamese traditional music.

While he was teaching at the National conservatory of Music, professor Chau Nguyen also participated in musical and performing arts festivals in the country

and was a member of delegations representing Vietnam in other countries. In addition to performing and teaching, professor Chau Nguyen also specializes in composing, scoring, arranging music for group and producing different forms of Vietnamese performing arts, including the new form of choral orchestra in traditional music.

 

Professor Mai Nguyen is one of the founders and directors of the Lac Hong Performing Arts Group. Mrs. Mai Nguyen has an impressive musical background. She graduated in 1960 from the National Conservatory of Music in Saigon, where she specialized in the 16-string and pedagogy of music. She taught at the National Conservatory of Music in Saigon, the School of Theater Performing Arts and Gia Long High School until she escaped from Vietnam in 1977.
Professor: Mai Nguyen

Mrs. Nguyen continued her teaching career after relocating to Houston. She founded the Hoa Sim Group which participated in many festivals in the Vietnamese community and was involved with Voice of Freedom Radio. After moving to Orange County, Mrs. Nguyen continued to teach and formed a new Hoa Sim Group which later became the Lac Hong Performing Arts Group.

 

Dance Master Luu Hong is from a family of dancing traditions. In his childhood, he learned tap dance and together with his brothers and sisters, established a family dance group and performed at dancing clubs in Vietnam. This dance group traveled far and wide and performed at theaters from Saigon to Hanoi with famous singers, actors, and actresses.

In 1944, King Bao Dai, the last king of the Nguyen Dynasty, invited Dance Master Luu Hong and his family dance group to perform at the Imperial Court. After 1955, Dance Master Luu Hong and his dance group performed many shows all over South Vietnam. In 1964, Master Luu Hong and Dance Master Luu Binh established the Moulin Rouge Dance Group which later became the Luu Binh Hong Dance Group. This dance group represented Vietnam

to participate in the Dance Festival in Singapore among other Asian dance groups. In 1967, Dance Master Luu Hong was one of the founders of the Maxim Dance Group, a famous group well admired by public in Saigon. At that time, Master Luu Hong was designated to lead the Vietnamese dance group to perform at international festivals in Hong Kong, Japan, France, Morocco, England, South Africa, etc. In 1975, Master Luu Hong left Vietnam and settled in Japan, and later in USA. Since then, Master Luu Hong has participated in many musical shows overseas, trained young generations of dancers, and has been a choreographer for many shows for video tapes. Master Luu Hong has given much of his time and talent in training and guiding the Lam Ty Ni and Long Hoa dance groups.

At present Dance Master Luu Hong is re-establishing the Maxim Dance Group and cooperating with the Lac Hong Performing Arts Group to propagate the traditional cultural quintessence of Vietnamese music and dance to the young generation and to preserve and promote Vietnamese arts and culture in the USA.

http://www.doanlachong.com/LacHong/professors.htm

 

Vu Hong Thinh

Vu Hong Thinh is an ethnomusicologist. Vu Hong Thinh began to study music at the age of ten and has since devoted his life to music and dan tranh. He graduated with distinction from the National Conservatory of Music in Hanoi, Vietnam, where he remained as a music professor for many years. He has performed in many countries, for major Vietnamese Music Concerts and Fund Raising efforts. Besides dan tranh, Thinh also performs on a variety of other traditional instruments such as the monochord (bau), the 36-string hammered dulcimer (dan tam thap luc), the bamboo xylophone (dan t’rung), the k’longput, and traditional drum (trong). He has been featured in live televised concerts and broadcast recordings. Most recently he recorded and released his own CD “Nguyet Cam” as “The Art of Moon-Shaped Lute.” As a well-known expert in traditional Vietnamese music, he teaches dan tranh and other Vietnamese instruments throughout Northern California. He enjoys the opportunity to collaborate with other artists, such as Nguyen Dance Company, focused on sharing Vietnamese heritage with the community.

Below are some of his published research works:

* Special Research on the Moon-Shaped Lute
* The Gong Ensembles of the Xtieng Ethnic Group
* The Scales and Modes Issues of Different Ethnic Groups in South Vietnam
* The Ceremony Music & “Amateur Music” of South Vietnam
* Document Film: The Precious Gem of the Jungle

http://www.dannydancers.com/Biographies/BioVuHongThinh.htm

Other musicians are mentioned here. Their bio will be found soon and will be surely put here.

Kim Uyen – Toronto, Canada
Hai Yen Nguyen – Houston, TX, USA
Vo Van Anh – San Francisco, USA

Viêt Hai , Seattle, USA

The listing must be longer . Anyone who knows other Vietnamese musicians or researchers can send me their websites, emails and bios. Thank you in advance

Tran Quang Hai

HÀ ĐÌNH NGUYÊN : Báu vật đờn ca tài tử – Kỳ 3: Nguyễn Vĩnh Bảo – đệ nhất danh cầm


 vinh-bao
09:10 AM – 19/02/2014
Nhạc sư Vĩnh Bảo là một nhân vật đã sống trọn vẹn cuộc đời cho đờn ca tài tử Nam bộ qua việc dạy học, diễn giảng, biểu diễn, đóng đàn, sáng tạo nhạc cụ và các loại lên dây (tunings), cùng với kỹ thuật diễn tấu cũng như tư duy mỹ quan âm nhạc Việt Nam.

>> Báu vật đờn ca tài tử – Kỳ 2: Bạch Công Tử bị bỏ quên
>> Báu vật’ đờn ca tài tử

 

Báu vật đờn ca tài tử - Kỳ 3: Nguyễn Vĩnh Bảo - đệ nhất danh cầm

Nhạc sư Vĩnh Bảo – Ảnh: nhân vật cung cấp

Năm 1972, GS-TS Trần Văn Khê và nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo đã thực hiện cho Ocora (Radio-France) một đĩa nhạc Tài tử Nam bộ. Đĩa này đã khiến cho UNESCO chú ý và cơ quan này đã mời 2 người thực hiện thêm đĩa Collection UNESCO (Musical Sources, hãng Philips của Hà Lan sản xuất) với Trần Văn Khê (đàn tỳ bà), Nguyễn Vĩnh Bảo (đàn tranh) hòa tấu các bản Bình bán, Kim tiền, Tây Thi, Cổ bản. Riêng nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo còn độc tấu đàn tranh các bản Nam xuân, Nam ai, Đảo ngũ cung và Tứ đại oán. Ít tháng sau đó, UNESCO đã điều đình với GS-TS Trần Văn Khê để xin mua đứt bản quyền đĩa này.

Tiếng đàn tranh của nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo đã in đậm trong trí nhớ của GS-TS Trần Văn Khê, nên hơn 20 năm trước đây, ông Khê từng phát biểu tại Hà Lan: “Nếu ngày nào đó nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo mất đi thì thế giới sẽ mất đi tiếng đàn liêu trai, phù thủy độc nhất vô nhị…”, và ông đã xưng tụng nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo là “Đệ nhất danh cầm”.

18 năm về trước, người viết bài từng đến nhà nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo ở trong con hẻm nhỏ bên hông nhà thờ Gia Định (đường Bùi Hữu Nghĩa, Q.Bình Thạnh, TP.HCM) phỏng vấn khi ông gần 80 tuổi. Tại lễ đón nhận Bằng UNESCO tôn vinh đờn ca tài tử diễn ra vào ngày 11.2 tại Hội trường Thống Nhất (TP.HCM), lại thấy ông xuất hiện (rất âm thầm) bên cạnh GS-TS Trần Văn Khê, soạn giả Viễn Châu. Nhìn một ông già mái tóc dài bạc trắng, “tiên phong đạo cốt”, dáng điệu nhanh nhẹn, tôi không tin nổi ông đã… 97 tuổi!

Nguyễn Vĩnh Bảo sinh năm 1918, tại làng Mỹ Trà, quận Cao Lãnh, tỉnh Sa Đéc (nay thuộc tỉnh Đồng Tháp). Từ nhỏ ông đã học đờn với các thầy Hai Lòng (Vĩnh Long), Sáu Tý, Năm Nghĩa (Trà Ôn)… nhưng nếu tính theo “nhất tự vi sư, bán tự vi sư” thì ông đã học với gần 200 “thầy” trên khắp ba miền Nam Trung Bắc. Ông sở trường về “đờn ta” (đàn tranh, kìm, cò, gáo, bầu…) nhưng cũng rất thuần thục “đờn Tây” (mandoline, guitar, violon, piano…). Năm 1935, ông sáng chế ra dây Tỳ và dây Xề trên cây đàn gáo. Năm 20 tuổi (1938), ông được hãng đĩa BEKA mời đàn cho cô Ba Thiệt (chị của cô Năm Cần Thơ) ca. Năm 1955, ông cải tiến cây đàn tranh từ 16 dây thành đàn 17, 19 và 21 dây rất tiện lợi để có thể đờn các loại “hơi, điệu” mà không cần phải sửa dây, kéo nhạn. Cây đàn tranh này đã được chấp nhận, các tiệm đóng đàn cũng theo khuôn mẫu của ông. Từ đó cây đàn tranh 16 dây không còn được sử dụng tại Việt Nam đến tận ngày nay.

Từ 1955 tới năm 1964, ông được bổ nhiệm chức vụ Trưởng ban cổ nhạc miền Nam ở Trường Quốc gia âm nhạc Saigon. Năm 1963, ông được mời tham dự hội nghị về âm nhạc với 11 nước Đông Nam Á tại Singapore. Năm 1969, ông đã thực hiện hai cuốn băng nhạc đờn ca tài tử do ông Nam Bình sản xuất và do ông điều khiển chương trình với sự cộng tác của 11 nhạc sư đờn tài tử lúc bấy giờ. Tất cả đã ra người thiên cổ ngoại trừ ông và nhạc sĩ Bảy Bá (tức soạn gia Viễn Châu) còn sống. Năm 1970, ông được Đài truyền hình NHK của Nhật Bản mời sang Tokyo để thuyết trình về nhạc cổ truyền Việt Nam với phần minh họa đàn tranh.

Có thể nói, nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo là một trong những người tiên phong trong việc dạy đàn cho người nước ngoài qua phương pháp hàm thụ. Từ những năm 1960 đến 2004, ông đã ghi âm tiếng đàn vào băng cassette gửi ra nước ngoài qua đường bưu điện. Sau này những học trò của ông đã trang bị cho thầy dàn máy vi tính, Mp3, máy in… để ông chuyển sang dạy trực tuyến (online) cho học trò nước ngoài. Tới nay dù ở tuổi 97, nhạc sư Vĩnh Bảo vẫn tiếp tục dạy đờn trên mạng internet cho một số người Việt hay ngoại quốc (Pháp , Bỉ, Hà Lan, Thụy Sĩ, Mỹ…).

Năm 2006, tại hội thảo Dân tộc nhạc học thế giới lần thứ 51 ở Honolulu (Hawaii, Mỹ), GS-TS Nguyễn Thuyết Phong qua bài tham luận Considering the Fate of Tài tử Music: Nguyễn Vĩnh Bảo, the Last Guardian of the Tradition (Nỗi quan tâm đến vận mạng của đờn ca tài tử: Nguyễn Vĩnh Bảo, người bảo vệ sau cùng của truyền thống) đã đề nghị tôn vinh nhạc sư Vĩnh Bảo là một trong sáu nhạc sư của thế giới có công đóng góp cho nhạc dân tộc và nổi tiếng nhất trong nước. Năm 2008, Tổng thống Pháp tặng ông huy chương văn học nghệ thuật (médaille des Arts et des Lettres) bậc “officier”. Ở Việt Nam chỉ có hai người được huy chương bậc này là GS-TS Trần Văn Khê và nhạc sư Vĩnh Bảo.

HÀ ĐÌNH NGUYÊN

Bài thơ: NGÓN TAY NGƯỜI NHẠC SỸ (Hồ Nhựt Quang sáng tác và diễn ngâm)


Bài thơ: NGÓN TAY NGƯỜI NHẠC SỸ (Hồ Nhựt Quang sáng tác và diễn ngâm)

Ajoutée le 27 sept. 2015

Kính thưa quý vị tri âm,

Vào ngày 02/09/2015, khi hay tin Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo bị đau thoái hóa ngón tay áp út phải đi bệnh viện và được bác sỹ khuyên không được sử dụng đàn nữa. Người nhạc sỹ mà không được đàn, nhìn những cây đàn thân yêu gắn bó cả cuộc đời phải treo mãi từ đây thì buồn biết bao nhiêu. Sau khi đến tư gia để thăm nhạc sư, lúc trở về Solomonvietnam cảm thấy rất buồn quá. Hiểu được tâm trạng của người nhạc sỹ tài hoa, Solomonvietnam đã thi hóa thành bài thơ NGÓN TAY NGƯỜI NHẠC SỸ, sau đó diễn ngâm và mượn nhiều tư liệu hình ảnh của Đài truyền hình Vĩnh Long, Đài truyền hình ANTV, Báo Pháp Luật và từ nhiều bạn bè thân hữu yêu mến nhạc sư để dựng thành Bản Phim. Tác phẩm này là cộng lực của nhiều nguồn khác nhau để xem như một món quà chia sẻ vui buồn cùng Nhạc sư Vĩnh Bảo. Mong sao Thầy thương mà hiểu rằng, xung quanh người còn cả một thế hệ thương yêu, kính trọng và trân quý những đóng góp của Nhạc sư trong suốt cuộc đời hơn mấy mươi năm cống hiến.

Nay tuổi đời 98 cũng được xem là bậc Thầy Thế Kỷ, mong sao Nhạc sư có được nhiều niềm vui, sức khỏe, hạnh phúc và an lạc để chúng con còn được nhìn ngắm người, được nghe kể chuyện, được nghe người dạy dỗ hay là cho chúng con nghe lại những cung bậc tuyệt mỹ cao sang trong khả năng có thể. Xin kính chúc Thầy PHÚC NHƯ ĐÔNG HẢI-THỌ TỶ NAM SAN!

Xin kính tặng Thầy tác phẩm này và xin được cùng chia sẻ với quý bạn hữu tri âm xa gần.

Trân trọng,
Diễn giả văn hóa: Hồ Nhựt Quang (Solomonvietnam)
Lúc 19:55 ngày 27/09/2015

Bài thơ
NGÓN TAY NGƯỜI NHẠC SỸ

Chín mươi tám năm người nhạc sỹ,
Ngón tay gầy, thô tựa cành thông.
Khi rung lên khơi mạch trong lòng,
Những cung bậc nhân sinh trầm bổng!

Nay hay tin, ngón tay sắp hỏng,
Và cung đàn treo mãi từ đây.
Những giọt lệ đã hóa thành dây,
Để ngân nga hồn xuân trở lại!

Xuân trở lại cho hồn bốc cháy,
Trao lửa truyền thế hệ mai sau.
Trao tình thương bền vững cho nhau,
Lời non nước, lời thương tiếng nhớ!

Đàn treo rồi nếu mai có lỡ…
Không thể nhìn sống động như xưa.
Lòng thế nhân nhớ mấy cho vừa,
Những âm thanh, cung tơ kỳ tuyệt!

Nhớ mái đầu pha sương trắng tuyết,
Nhớ bàn tay thô tựa thông già,
Đàn cho đời biết mấy bài ca,
Hồn cốt cách như mai bách lão.

Trong cuộc thế mấy cơn chao đảo,
Thân bách tùng nào sợ bão giông.
Chỉ thương sao những giấc đêm đông,
Nhớ hiền phụ, xót con thơ trẻ.

Đời thị phi, lắm điều biếm nhẽ,
Mặc ai danh ai lợi mặc ai.
Nhạc đốt cháy thành tiếng u hoài,
Hết bài Nam, ta vui sang Bắc.

Đời danh lợi, đời cầu vật chất,
Ta thương đời, ta tặng tình thương.
Rồi một lúc đời sẽ vấn vương,
Cũng là lúc ta không còn nữa!

Xin ai đó cho ta điểm tựa,
Để ta trao một khối tình thơ.
Tình non- tình nước mong chờ,
Tình thân hữu mến yêu trọn vẹn!

Nếu nhân hoàn cho ta điểm hẹn,
Kiếp lai sinh cũng hóa thi nhân.
Hóa nhạc công dốc sức ân cần,
Dâng tiếng nhạc tặng đời muôn thuở!

Solomonvietnam
Lúc 02-09-2015 BÌNH THẠNH-TPHCM-VIỆT NAM

MINH ANH : Nhạc sư Vĩnh Bảo: « Nhạc » và « lời » phải « tri âm, tri kỷ »


Nhạc sư Vĩnh Bảo: « Nhạc » và « lời » phải « tri âm, tri kỷ »

Phát Thứ sáu, ngày 29 tháng một năm 2016
Nhạc sư Vĩnh Bảo: « Nhạc » và « lời » phải « tri âm, tri kỷ »

Nhạc sư Vĩnh Bảo và Lê Hồng Phước trong buổi ra mắt Hồi ký Nguyễn Vĩnh Bảo tại Đại học Hoa Sen TP.HCM ngày 27/1/2016.Lê Hồng Phước

Là nghệ sĩ chơi đàn Tranh lỗi lạc nhất tại Việt Nam hiện nay, với kỹ thuật điêu luyện độc đáo, nhạc sư Vĩnh Bảo được xem như là ông « tổ sống » cuối cùng của bộ môn đờn ca – tài tử Nam Bộ hiện nay. Ông cũng đã được Nhà nước Pháp tặng thưởng Huân chương Văn học Nghệ thuật.

Năm nay đã 98 tuổi, với trên 90 năm cầm đờn, nhạc sư là người có những đóng góp to lớn cho nghệ thuật truyền thống, giới thiệu nền âm nhạc dân tộc đến với bạn bè trên thế giới, nhất là với bộ môn đờn ca tài tử. Nhạc sư Vĩnh Bảo sinh năm 1918, tại làng Mỹ Trà, huyện Cao Lãnh, tỉnh Sa Đéc, là con út trong một gia đình nho học có đến 7 anh chị em. Cha ông là người rất yêu thích đờn ca tài tử, nhưng lại cấm các con vì sợ sao nhãng chuyện học hành.

Dưới sự che chở của mẫu thân, nhạc sư Vĩnh Bảo bắt đầu học đờn từ khi được 5 tuổi. Lên 10 tuổi, ông đã biết chơi rất nhiều loại nhạc cụ dân tộc. Năm 20 tuổi, nhạc sư đã đi trình tấu cho hãng đĩa Beka (78 vòng). Không chỉ hài lòng với tư cách một nhạc sĩ, ông còn là một nhà nghiên cứu âm nhạc, giáo sư giảng dạy âm nhạc truyền thống tại Trường Âm nhạc Quốc gia và Kịch nghệ Sài Gòn (1955 -1964), giáo sư thỉnh giảng môn Lịch sử Âm nhạc Việt Nam tại đại học Southern Illinois, Hoa Kỳ (1970 – 1972).

Cùng với cố Giáo sư Trần Văn Khuê, nhạc sư còn là người có những đóng góp to lớn trong việc quảng bá âm nhạc truyền thống đến nhiều nơi trên thế giới. Tham gia Đại nhạc hội Âm nhạc Truyền thống Quốc tế tại Singapore (1963), đến nói chuyện về tại Phòng Nghiên cứu Âm học của Trường Thực hành Cao học theo lời mời của Trung tâm Nghiên cứu Âm nhạc Đông Phương của cố Giáo sư Trần Văn Khuê (1972). Nhạc sư còn cùng với GS. Trần Văn Khuê hòa tấu nhạc cổ truyền miền Nam để thu thanh hai dĩa nhựa (làm tài liệu sưu tập cho UNESCO) và dĩa thứ ba cho bộ sưu tập OCORA.

Không chỉ thế, ông còn được biết đến như là một nghệ nhân đóng đàn tuyệt kỹ. Chính nhạc sư là người đã cải tiến cây đàn tranh 16 dây, lên thành 17, 19 rồi 21 dây với kích thước và âm vực rộng hơn. Trước những công lao to lớn của ông trong việc quảng bá nghệ thuật truyền thống, năm 2009, nhạc sư đã được Chính phủ Pháp trao tặng Huân chương vì Nghệ thuật và Văn học, một vinh dự cao quý không chỉ cho riêng nhạc sư mà còn cho cả bộ môn đờn ca Tài tử Nam Bộ.

Nay dẫu tuổi cao sức yếu, tuy không thể đi xa hơn để truyền bá kiến thức và ngón nghề cho thế hệ sau này, nhưng nhờ vào sự phát triển mạnh của Internet, mỗi ngày nhạc sư vẫn cần mẫn lên mạng dạy đàn Tranh cho các học trò ở phương xa, đôi khi cách Việt Nam đến hơn nửa vòng Trái đất.

Nói về kỹ thuật chơi đàn điêu luyện của nhạc sư, nhà bình luận cải lương – Tiến sĩ Lê Hồng Phước, Phó trưởng khoa Ngữ văn Pháp tại Đại học Khoa học Xã hội Nhân văn tại Sài Gòn, trong một buổi phỏng vấn dành cho ban Việt ngữ đài RFI tại Paris có cho rằng sở dĩ ngón đàn của nhạc sư có thể “hút hồn” người thưởng thức đó chính là nhờ vào cái tài « ứng tấu » của người nhạc sĩ. Có thể nói, vừa là nhạc sư đa tài, một giáo sư xuất sắc, một nghệ sĩ đàn Tranh điêu luyện và một nhà nghiên cứu thâm uyên, Nguyễn Vĩnh Bảo cũng là một trường hợp đặc biệt duy nhất tại Việt Nam.

TS. Lê Hồng Phước, tại Sài Gòn: 28/01/2016 Nghe

RFI: Thân chào Tiến sĩ Lê Hồng Phước, với tư cách là nhà bình luận tài tử-cải lương, anh nghĩ thế nào về tiếng đàn của nhạc sư Vĩnh Bảo?

TS. Lê Hồng Phước: Nhạc sư Vĩnh Bảo đã đờn trên 90 năm, tức là đã đồng hành với những bước thăng trầm của nhạc tài tử-cải lương Nam Bộ hơn 90 năm trong lịch sử trên dưới 100 năm của loại hình nghệ thuật này ở mãnh đất phương nam mà tổ tiên đã khai hoang lập ấp hơn 300 năm nay. Nói như vậy để thấy rằng, Nhạc sư Vĩnh Bảo thuộc hàng « Tổ » của nhạc tài tử-cải lương Nam Bộ. Và nếu nói riêng về nhạc tài tử miền Nam, thì Nhạc sư Vĩnh Bảo là « Vị tổ sống cuối cùng ».

Với một bậc đại tôn sư như thế, với một tiếng đờn ngót trăm năm như thế, thì rõ ràng một kẻ hậu bối như tôi không dám và cũng không đủ tầm để nhận xét. Tuy nhiên, ở đây tôi chỉ dám nói lên điều mà tôi cảm nhận được trong tiếng đờn của Nhạc sư Vĩnh Bảo.

Tôi xin phân biệt hai kiểu đờn: đờn đúng bài bản và đờn có hồn. Đờn đúng bài bản tức là đúng bài nhạc đã được quy định, tròn vành rõ chữ nhạc, biết luyến lái trau chuốt cho tiếng đờn mượt mà quyến rũ, tức là đạt được yêu cầu về mặt kỹ thuật. Có khá nhiều nhạc sỹ cổ nhạc đờn theo kiểu này. Thế nhưng, có không nhiều nhạc sỹ cổ nhạc vừa đạt được tiêu chí kỹ thuật đồng thời đưa được cái hồn của mình vào trong tiếng nhạc. Kiểu đờn mà người ta thường gọi là « đờn có hồn ».

Nói như vậy thì tức là cũng có nhạc sỹ cổ nhạc thuộc bậc thầy đờn rất có hồn. Thế nhưng, chưa bao giờ tôi nghe được một tiếng đờn nào có hồn một cách rõ nét và đạt được trình độ có hồn như tiếng đờn của Nhạc sư Vĩnh Bảo. 

RFI: Anh có thể giải thích vì sao tiếng đàn của nhạc sư lại đạt mức có hồn như vậy ?

TS.Lê Hồng Phước: Thường nghe Nhạc sư nói rằng, tâm hồn ông luôn vui tươi bay bổng. Vì sao vậy, bởi cuộc đời mà ai chẳng có chuyện buồn phiền? Thế nhưng, Nhạc sư cho biết, ông đã gửi hết tâm tư, tầm tình của cuộc đời vào trong tiếng đờn. Khi ông đờn, ông đạt cảnh giới rất gần với thiền, sống hết mình với tiếng đờn. Tức là, ông đã gửi trọn tâm hồn vào trong tiếng đờn, đưa cuộc đời vào trong tiếng đờn, bởi vậy mà tiếng đờn của ông là những nét bổng trầm của cuộc đời, tức chính là cuộc đời vậy. Bởi vậy mà tiếng đờn của ông dễ hút hồn người khác.

Mỗi cái nhấn phím, mỗi tiếng đờn như chạm sâu vào tận cùng sâu thẩm của tâm hồn. Nghệ sỹ Hà Mỹ Xuân mỗi lần nghe Nhạc sư Vĩnh bảo đờn đều phải thốt lên: « Mỗi cái nhấn phím làm nhói tim người nghe. Thầy không phải đang nhấn phím đàn, mà là đang nhấn vào tim người nghe vậy ».

Cách sắp chữ đờn của ông rất sang trọng. Cách rao đờn thuộc hàng độc nhất vô nhị. Nhạc sư rao Nam Xuân đạt cảnh giới thiền học, nghe như tiếng mây trôi nước chảy, như ta đang pha trà bên bờ suối xanh trong và rồi trong tiếng nước suối chảy róc rách ta thưởng trà mà ngắm trăng soi mặt nước. Nhạc sư mà rao Nam Ai thì tựa hồ tâm hồn tan nát, cảm nhận được cái cảnh tử biệt sanh li, nghe đau thương không tả xiết.

RFI: Anh có thể phân tích rõ về Triết lý đờn của Nhạc sư Vĩnh Bảo?

TS.Lê Hồng Phước: Tôi cũng cảm nhận được triết lý đờn của Nhạc sư, và từ đó tôi cũng ngộ ra được nhiều triết lý khác trong nhạc tài tử-cải lương Nam Bộ, những điều mà trước đây tôi chưa từng nghĩ tới, hoặc không có khả năng nghĩ tới được.

Có thể nói rằng, Nhạc sư Vĩnh Bảo là một nhạc sỹ đúng nghĩa với đầy đủ ý nghĩa của từ nhạc sỹ. Tức là, ông sống hết mình với tiếng đờn, đặt tiếng đờn lên trên hết, không để cho nó bị những cám dõ của cuộc đời pha tạp vào. Tôi thường hỏi ông rằng sao ông đờn mùi đến thế, thì ông bảo là khi ông thích thì ông đờn rất mùi và rất hay. Gặp đúng người tri kỉ, không cần tiền bạc, không cần lợi ích, tự nhiên tiếng đờn của Nhạc sư trở nên xuất thần.

Còn khi ông cảm thấy không thích thì ông từ chối không đờn, hay như kiểu là cầm đờn đứng dậy đi về không đờn nữa mà nếu ai có hỏi thì sẽ trả lời rằng « hết hứng rồi ». Cái kiểu đờn « theo hứng » này nói thì dễ mà làm thì rất khó trong cuộc sống danh lợi bon chen này. Bởi vậy mà tiếng đờn của Nhạc sư Vĩnh Bảo nghe rất thanh tao, rất nhẹ nhàng mà vô cùng sâu lắng theo kiểu: « Cư trần lạc đạo » (Sống giữa cuộc đời này là để vui theo cái đạo mà mình đã chọn).

Mỗi lần đờn ca với Nhạc sư, tôi thấy khi nghệ sỹ này ca vừa dứt và đến phần nghệ sỹ khác ca thì Nhạc sư thay đờn. Hay như cùng một giọng ca nhưng khi ca những làn điệu khác nhau thì Nhạc sư cũng thay đờn. Tôi bèn hỏi ông, thì mới được biết rằng, tùy vào giọng ca và tuy vào bài bản ca mà ông sử dụng loại đàn phù hợp. Tức là trước một giọng ca, Nhạc sư lắng nghe và cảm nhận được loại đàn nào phù hợp nhất để phát huy hết cái hay của giọng ca đó mà ông chọn đàn.

Tôi cũng ngộ được triết lý « thưởng thức tiếng ca » của Nhạc sư Vĩnh Bảo. Thông thường người nhạc sỹ đờn cho đúng dây, đúng bài bản và hỗ trợ cho người ca đúng nhịp là được rồi. Thế nhưng, đối với Nhạc sư thì để đờn cho có hồn, người đờn phải biết thưởng thức tiếng ca của người đang ca. Tức là phải cảm nhận được lời ca, phải cảm nhận được giọng ca để rồi hòa hồn với lời ca và giọng ca đó. Nói như vậy thì khi đờn ca, tiếng đờn và tiếng ca phải hòa hồn vào nhau để trở thành tri âm tri kỉ, để nương nhau mà thể hiện trọn vẹn cái hồn của bài ca. Tôi cho rằng, cái triết lý « thưởng thức tiếng ca » khi đờn là vô cùng độc đáo mà các nhạc sỹ cổ nhạc cần suy ngẫm và học tập.

Một điều nữa mà tôi ngộ được liên quan đến sự cân đối giữa lời ca và tiếng đàn trong một bài ca tài tử-cải lương. Hồi đêm 16/9 vừa qua, Sài Gòn mưa tầm tả sáng đêm. Khoảng 8 giờ tối tôi nghe tin tần trệt nhà Nhạc sư bị ngập nước và vị nhạc sư 98 tuổi phải leo lên gác ngủ sớm tránh lụt. Tôi nghe mà thương quá, nên tới 2 giờ khuya tôi không ngủ được, tôi bèn ngồi dậy lấy máy tính ra vừa nghe tiếng mưa vừa viết một bài vọng cổ để tặng Nhạc sư. Bài vọng cổ mang tên « Khúc nhạc đêm mưa ».

Tôi và nghệ sỹ Hà Mỹ Xuân sau đó đã thu đĩa bằng cách ca theo lối xưa bài hát này tặng Nhạc sư Vĩnh Bảo. Sau khi nghe xong, Nhạc sư có khen rằng cách bố trí lời trong bài ca rất hay ở chỗ là lời ca sâu sắc và súc tích chừa những khoảng cần thiết không có lời ca để cho người nghe thưởng thức được tiếng đờn. Tôi chợt ngộ ra rằng, đúng là cần phải để cho người nghe thưởng thức đan xen tiếng ca và tiếng đờn như vậy mới đúng chất « đờn ca », và cũng tránh để cho người ca phải ca liên tục với quá nhiều lời văn khiến cho người nghe không kịp cảm nhận, không kịp “tiêu thụ” và cũng sẽ dễ có cảm giác “ngán” giọng ca.

Nếu có thể, tôi xin được nói ngắn gọn về tiếng đờn và cách đờn của Nhạc sư Vĩnh Bảo như sau: – Đó là một tiếng đờn có hồn đến mức hồn và nhạc không còn phân biệt được nữa:

Nhạc quyện vào hồn, hồn hóa nhạc
Hồn hòa tiếng nhạc, nhạc thành hồn…

– Đó là một tiếng đờn « rất cuộc đời », tiếng đờn đó là tiếng đời của gần trọn một thế kỉ mà ông đã trải qua:

Ấp ủ tâm tư ngót trăm năm
Nhấn phím nhói tim nỗi thăng trầm
So dây sắp chữ nương hồn nhạc
Tấu khúc tình đời, một chữ Tâm

RFI: Được biết giữa nhạc sư và cố Giáo sư Trần Văn Khê, có một mối thâm giao sâu nặng. Không biết có thể xem mối quan hệ đó như là đôi bạn tri âm, tri kỷ?

TS. Lê Hồng Phước: Đó là mối thâm giao đã hơn nửa thế kỷ, một tình bạn tri âm tri kỷ. Tình bạn đó dường như đã trở thành huyền thoại giữa đời thường, nhất là trong thời gian giáo sư Trần Văn Khê nhập viện và trong đám tang của giáo sư Khê.

Khi giáo sư Khê còn nằm trong phòng hồi sức, tại bệnh viện Nhân dân Gia Định, Sài Gòn, lúc hồi tỉnh, trong khoảnh khắc sinh tử đó, giáo sư Trần Văn Khê bảo là muốn nghe tiếng đàn của Vĩnh Bảo. Người túc trực bên giường bệnh giáo sư Khê, tên là Hồ Nhựt Quang, đã gọi gấp cho nhạc sư Vĩnh Bảo.

Khi hay tin, nhạc sư đã lấy đàn và dạo bản Nam Xuân, rồi gởi gấp vào bệnh viện cho giáo sư Trần Văn Khê nghe. Trong đám tang của giáo sư Khê, nhạc sư Vĩnh Bảo đã bất ngờ xuất hiện và đàn một bản đưa tiễn bạn. Một hình ảnh vô cùng xúc động. Tình bạn này, chúng ta có thể xem như là một câu chuyện Bá Nha-Tử Kỳ thời hiện đại.

http://vi.rfi.fr/viet-nam/20160129-nhac-su-vinh-bao-%C2%AB-nhac-%C2%BB-va-%C2%AB-loi-%C2%BB-phai-nhu-la-%C2%AB-tri-am-tri-ky-%C2%BB