Tag Archives: lê cát trọng lý

VĂN BẢY : Lê Cát Trọng Lý ‘bội phản’!


Tin tức — February 8, 2014 at 9:13 am

Lê Cát Trọng Lý ‘bội phản’!

by 

Festival Made in Asia khai mạc ngày 30/1/2014 (tại Toulouse, Pháp) tập trung đặc biệt cho Việt Nam, mà trong đó Lê Cát Trọng Lý và nhóm nhạc của mình đã có chương trình riêng vào ngày 6/2/2014 (Mùng 7 Tết Giáp Ngọ). Để biết Lê Cát Trọng Lý đã chơi gì ở xứ người đầu năm Giáp Ngọ thì phải nhìn lại chương trình Những Lý khác nhau tại Nhạc viện TP.HCM đêm 20/1/2014, nơi nghệ sĩ này đã làm nhiều người hoang mang vì sự đổi thay đến “bội phản” trong âm nhạc.

Lê Cát Trọng Lý (vocal, guitar) cùng Nguyễn Đức Minh (đàn môi), Ngô Hồng Quang (đàn tính, đàn nhị), Vũ Đặng Quốc Việt (piano) và Christian Bouaziz (electric guitar) đến Festival Made in Asia. Đây cũng là nhóm đã cùng chơi trong Những Lý khác nhau, một chương trình được tổ chức bất ngờ, bởi nói như một đại diện của nhóm: Sau nhiều ngày tập và chơi rất cảm hứng, mọi người muốn chia sẻ với khán giả Việt Nam trước khi sang Pháp.

Đã tối giản, càng tối giản hơn

Nổi lên từ năm 2007, đến năm 25 tuổi (2012), Lê Cát Trọng Lý luôn cho thấy trăn trở trong việc đổi mới chính mình. Ngay với vài tác phẩm đã đi vào lòng người nghe, mỗi lần trình diễn trở lại, Lý đều tìm cách làm khác về hòa âm, phối khí, trình diễn… Chương trình Những Lý khác nhau được chia làm hai phần nghe ngồ ngộ, phần một: Những bài buồn ngủ; phần hai: Những bài khùng điên. Chỉ riêng chùm bài có tên Chùm cây trong phần một đã đủ chứng thực việc Lý “bội phản” chính mình. Bởi nó dường như bước sang cánh cửa khác, nơi quang cảnh và cảm thức âm nhạc đã thay đổi, nó quốc tế hơn, mà cũng địa phương, dân tộc hơn.

Lê Cát Trọng Lý trong phong thái mới. Ảnh: Đại Ngô

Nếu phải so sánh Lý với các nhạc sĩ cùng thời với mình, thì điểm khác biệt lớn nhất chính là tinh thần tối giản trong tư duy âm nhạc. Ngay với những bài có tính kể chuyện cách đây chừng 6 – 7 năm, sự tối giản đã nhìn thấy trong khúc thức, hòa âm và cả việc tiết chế ca từ. Về sau này, với từng ca khúc, có cảm giác như Lý luôn tìm cách bỏ bớt các “bộ phận và chi tiết”, trong khi nhiều người khác thì tìm cách thêm vào cho có vẻ phức tạp, đầy đặn, nhất là trong cách hòa âm, phối khí.

Nghe những bài gần như không tên trong Chùm cây, Lý gần như chỉ điểm xuyết vài chấm màu âm thanh nhỏ trên bức tranh thủy mặc mênh mông trắng, hoặc sâu thẳm đen. Có bài, trong một vài câu, Lý đã tối giản lời thành âm, chỉ muốn diễn tả âm thanh một cách đơn thuần, tách người nghe ra khỏi ý nghĩa. Vài bài tựa như cơn giông lướt qua bầu trời, đến và đi suôn tuột, chẳng có điệp khúc hay trở về “giang tấu”.

Trong khi phần đông các nhạc sĩ trẻ Việt Nam thích bộc lộ trực tiếp tâm cảnh qua âm nhạc, nói nôm na là hướng ngoại, thì lần này Lý lại hướng nội, nó giống như những vệt sáng trong đêm, chỉ người tinh tường mới nhận ra. Chính điểm này làm cho Lý tự nhiên khác biệt, mở được lối đi riêng. Cho nên, nếu trước đây Lý đã hướng đến sự tối giản nói chung trong ca khúc, thì nay Lý tối giản triệt để hơn, nhất là trong ý nghĩa ca từ và khúc thức – nó hướng đến cảm giác, sự gợi tưởng nơi người nghe.

“Bội phản” là sáng tạo

Cả chương trình khoảng 90 phút, Lý chỉ hát có hai bài quen là Tám chữ có và Du miên, nhưng lại trên một cái nền khác – nhạc world music đã pha trộn đủ thứ loại. Và điển hình nhất cho cuộc pha trộn này là bài Mông Cổ, đậm chất Mông Cổ, nhưng cũng đậm đặc âm nhạc dân tộc Việt Nam và cả nhạc rock của Tây phương.

Với một nghệ sĩ trình diễn, việc thay đổi tư duy và phong thái đã định hình là điều rất khó khăn, bởi họ sợ mất khán giả sẵn có. Nếu nhìn khía cạnh này, việc Lý mạnh dạn “bội phản” chính mình trong âm nhạc là cuộc phiêu lưu nguy hiểm. Thế nhưng, nhìn ở khía cạnh sáng tạo, không phủ nhận hay bội phản thì thật khó để làm khác, làm mới. Lý đã có 5 năm để làm nên “gu” và phong thái của riêng mình, nay thông qua Festival Made in Asia – nơi luôn xiển dương sự đa sắc và thể nghiệm trong âm nhạc Á châu – Lý chọn hướng bội phản rất đáng ủng hộ. Bởi nếu Lý như cũ thì không có gì đáng nói. Lý thay đổi, suy cho cùng người được hưởng lợi vẫn là khán giả.

Văn Bảy

Theo TTVH

http://thegioif5.com/le-cat-trong-ly-boi-phan/

NGUYỄN MẠNH HÀ : Những kẻ độc hành trong âm nhạc


Những kẻ độc hành trong âm nhạc
 
Thứ tư, 23/10/2013 – 03:23 PM (GMT+7)
[+] Cỡ chữ: Mặc định    
 
 
Lê Cát Trọng Lý.
 
 
Lê Cát Trọng Lý.
 

Ba nghệ sĩ – ba con đường khác nhau nhưng đều có điểm chung, mỗi người đều kiên định trên con đường mình chọn, không bị phân tâm bởi môi trường sôi động vây quanh. Chính vì thế, những đóng góp của họ cho nền âm nhạc khá rõ nét và mang đậm cá tính riêng. Sự say mê sáng tạo, cống hiến luôn vẫy gọi và đưa họ vượt lên trên những danh vọng, tiền tài nhất thời.

 

LÝ CHỈ THÍCH VUI

Lê Cát Trọng Lý chọn Hà Nội làm nơi lưu trú từ hơn một năm nay, không phải vì nơi đây cho cô nhiều show diễn hơn TP Hồ Chí Minh mà ngược lại. Thậm chí cô còn bỏ ý định du học ngành sản xuất âm nhạc để ra Hà Nội, thỏa mãn nhu cầu nâng cao kiến thức của bản thân. Quan điểm của cô là nên học cái gì ở gần, sẵn có bên mình trước đã. “Theo hiểu biết của tôi thì Hà Nội hiện là nơi có thể học được nhiều nhất về văn hóa dân gian, các loại hình nghệ thuật truyền thống. Môi trường đó cũng thuận lợi cho công việc sáng tác của tôi” – Lý cho hay.

Lý là một nghệ sĩ trẻ đã sớm vẽ cho mình một chân dung độc lập. Cô tự sáng tác, hầu như chỉ hát những bài của mình và tự sản xuất album cho mình luôn. Lý để bản thân phát triển một cách tự nhiên. “Nghề nghiệp thì mình cứ phát triển thôi, nhưng cần giữ được cái chất- thứ khiến người ta yêu mến mình, khiến mình vui. Mà tôi thì thích vui”. Chả thế mà cô có hẳn một tour xuyên Việt mang tên Vui(2011). Khác với tất cả các nghệ sĩ khác phải làm chương trình trong nhà hát, Vuicủa Lý có thể diễn ra ở bất cứ đâu – bên bờ ruộng, trong trường học hay trong chùa…

Thông thường, nhạc sĩ chuyên nghiệp được quan niệm là người có thể sáng tác theo đặt hàng, sản xuất cho ca sĩ. Lý không chọn lựa hướng đi đó, cô nhấn mạnh: “Tôi chỉ hướng tới sự chuyên nghiệp hóa của một nghệ sĩ độc lập. Vì đường đó giúp tôi thoải mái nhất, đỡ phải lăn tăn, không phân tán năng lượng”.

Mai Khôi từng làm cả một CD hát nhạc Lê Cát Trọng Lý, đó hẳn là trường hợp đặc biệt. Vì kể cả ca sĩ có đặt bài theo phong cách của Lý, chưa chắc cô đã nhận. “Thường mình phải yêu mến họ lắm, họ có cái duyên gì đó, thấy thích quá thì làm.

Chứ đặt hàng kiểu công việc thì tôi chỉ viết nhạc quảng cáo nhưng cũng rất hiếm”. Giữ mình “chênh vênh” để gần với đời sống, để hết mình với âm nhạc, cũng vì thế mà niềm vui thuần khiết trong âm nhạc của Lý luôn có sức lan tỏa mạnh mẽ.

KIM NGỌC: LÀM GÌ CŨNG VẪN PHẢI LÀ MÌNH!

Kim Ngọc trình diễn tiết mục âm nhạc thị giác Tứ bình tố nữ tại Nhà hát Tuổi trẻ, Hà Nội tháng 10-2009.

Kim Ngọc từng gây ấn tượng mạnh, ngay khi vừa tung ra vài ca khúc nhạc pop. Nhưng sau đó, cô nhanh chóng chuyển sang sáng tác và biểu diễn nhạc đương đại. Mới đó mà thấm thoắt đã gần 10 năm.

Không phải nhạc sĩ đương đại nào cũng viết được ca khúc, vì sao không tận dụng cả hai thế mạnh? Kim Ngọc lý giải: “Tôi có tính tập trung cao, nghĩa là không làm cùng lúc nhiều việc được. Tôi cũng thích sống như thế hơn. Cái gì đã không thấy tiếc thì mình đừng nên coi đó là sự từ bỏ, chỉ giống như là một ngả rẽ.

Tất cả những gì mình đã thu lượm trước đây không hề uổng phí. Nó sẽ trở thành hành trang, chất liệu sống hiện tại cho mình”.

Người ngoài nhìn vào có thể cho rằng Ngọc hơi cực đoan, khi tự bó mình trong một không gian âm nhạc ít người chia sẻ. Nhưng cô lại nghĩ khác: “Được tung hô thành công mãi mà mình không có thành tựu gì với bản thân, cứ đứng tại chỗ, thế mới gọi là đáng chán! Nghệ sĩ cần được trải nghiệm, khám phá, đi đến tận cùng những con đường mình đã chọn”.

Cũng chính vì thế mà Ngọc để ngỏ hướng đi của mình trong âm nhạc. “Có khi hai năm nữa, anh lại thấy tôi bắt đầu viết những ca khúc đơn giản, có giai điệu đầy đủ. Nếu viết cho sự tiến bộ của bản thân thì tôi không ngại gì mà không làm”.

Và ngược lại, kể cả vì sự tiến bộ mà không viết nhạc, Ngọc cũng sẵn sàng chấp nhận. Hơn một năm nay, kể từ khi thành lập và điều hành Trung tâm nghệ thuật Đom Đóm bồi dưỡng cho lứa nghệ sĩ trẻ làm nhạc đương đại, Ngọc tạm dừng sáng tác.

“Có thể mọi người nhìn vào thấy tiếc, nhưng tôi thì không. Nó cũng giúp thỏa mãn một nhu cầu sáng tạo của mình”.

Một thập kỷ hoạt động, các nghệ sĩ nhạc pop thường đã “giắt lưng” vài album, Kim Ngọc – đại diện hàng đầu của nhạc đương đại Việt Nam vẫn chưa ra đĩa đầu tay. Một lý do của việc chậm trễ là hình thức vở diễn âm nhạc (music theatre) mà cô chọn lựa. “Những vở đấy nếu chỉ lấy riêng phần nhạc ra album thì không đầy đủ. Lần nào diễn, tôi cũng quay video nhưng xem lại nó chẳng giống như mình tưởng tượng gì cả. Nếu muốn ra sản phẩm video, mình phải tổ chức quay trong studio, điều chỉnh kịch bản thế nào đấy để thể hiện đúng ý tưởng tác phẩm. Mà tôi thì chưa có điều kiện tiền bạc để làm vậy”.

ĐỖ BẢO VÀ “CÁCH SỐNG TỐI ƯU”

Đỗ Bảo: Cách tốt nhất để sáng tạo là đơn độc.

Đỗ Bảo bỏ ra hơn một năm để sáng tác 12 bài mới tinh cho Chuyện của mặt trời, chuyện của chúng ta – album cá nhân thứ ba với sự thể hiện của ca sĩ Trần Thu Hà. Là một trong số ít các nhạc sĩ trẻ giữ được phong độ sáng tác, có thể bởi anh hầu như không làm việc gì khác, trong khi khá nhiều đồng nghiệp cùng trang lứa nhanh nhạy chạy show, làm nhà sản xuất, giám khảo, giám đốc âm nhạc…

và xuất hiện thường xuyên trên truyền hình. Nhìn bề ngoài thì cách này kiếm tiền tốt hơn, hâm tên tuổi nóng hơn (để tiếp tục nhận được nhiều show hơn). Còn Bảo ra đĩa với mong muốn vớt vát chút ít để sắm cây đàn mới.

Đỗ Bảo tâm sự: “Việc gì vui vẻ, có kết quả thì mình nên làm. Ngoài ra, việc đấy vẫn bảo đảm cho mình một cuộc sống tốt thì nên tiếp tục.

Tốt ở đây là tương đối toàn diện chứ không phải thiên lệch, mất cân bằng. Chọn cách làm quá thực dụng để giảm bớt khó khăn, tôi nghĩ đó không phải cách sống tối ưu”.

Anh cũng chia sẻ: “Tôi thấy đa số người ta tham gia vào showbiz để kinh doanh nhiều hơn, mà nguyện vọng của mình là đi theo con đường là nghệ sĩ. Tôi cũng có đầy đủ những dục vọng tiền bạc, nổi tiếng như bất cứ ai. Nhưng cần hiểu chúng được xếp hàng thứ mấy, cần biết cá nhân mình nên ưu tiên điều gì trước nhất.

Showbiz – với tôi không phải môi trường để bộc lộ những suy tư trong cuộc sống. Sự sáng tạo (viết hoa) và những suy tư cần bộc lộ ra – là một nhu cầu hàng đầu tôi phải có. Đó chỉ là sự lựa chọn rất tự nhiên, còn mình không phán xét cái nào là đúng cả.

Ai hợp việc gì thì làm việc đấy. Như thế để nói rằng tôi không phải gắng gỏi gì cả, chọn làm kẻ độc hành trên con đường âm nhạc cũng là rất bình thường”.

* “Người ta bảo, nghệ sĩ phải rất cô đơn, tôi cũng tin thế. Theo kinh nghiệm của tôi, cách tốt nhất để sáng tạo là đơn độc. Ta phải đi lâu hơn, vất vả hơn, nhưng lại có tiếng nói rõ ràng hơn, thông điệp trọn vẹn hơn” – nhạc sĩ Đỗ Bảo.

Ảnh trong bài: N.M.Hà, Tư liệu.

 
NGUYỄN MẠNH HÀ

RADIO RFI FRANCE : Lê Cát Trọng Lý : Người dọn đường âm nhạc dung dị, FRANCE 9 MARS 2013


 
Thứ bảy 09 Tháng Ba 2013
Lê Cát Trọng Lý : Người dọn đường âm nhạc dung dị
Ca sĩ, nhạc sĩ Lê Cát Trọng Lý

Ca sĩ, nhạc sĩ Lê Cát Trọng Lý

DR

« Con chim nhỏ bên bờ hồ xanh ». Đó là biệt danh công chúng yêu âm nhạc tặng cho Lê Cát Trọng Lý. Nếu ai muốn tìm sự lộng lẫy của một ngôi sao, một dàn nhạc với cấu trúc âm thanh đồ sộ, một sân khấu lộng lẫy ánh đèn, hẳn họ sẽ tràn trề thất vọng. Bởi đó là những thứ mà Lý không thể thỏa mãn họ, nhưng Lý là thế, hồn nhiên, mộc mạc cả ngoài đời lẫn trên sân khấu.

Sự xuất hiện của Lê Cát Trọng Lý trong những năm gần đây khiến nhiều người có cảm giác đây là người dọn đường cho một khuynh hướng âm nhạc dung dị độc lập, không ồn ào nhưng gây ấn tượng mạnh, nhằm làm cân bằng lại thị hiếu, làm dịu bớt đi những căng thẳng đang diễn ra tại những cuộc thi âm nhạc đầy bon chen tai tiếng.

Dường như Lý chỉ muốn đưa âm nhạc trở về với bản chất nguyên thủy, như chính từ nơi Lý bước ra, không ồn ào náo nhiệt. Không muốn thay đổi bản ngã, không đem rao, đem bán, mà chỉ xem âm nhạc như cuộc phiêu lưu trải nghiệm thú vị, trên chặng đường định hình bản sắc của chính mình.

… Những ca khúc của Lê Cát Trọng Lý mang nhiều màu sắc triết lý, chiêm nghiệm về cuộc đời, về thân phận con người, về tình yêu, đến nỗi mà không ai nghĩ rằng, chúng lại được viết ra từ một cô gái mới ngoài đôi mươi, gầy gò, bé nhỏ, hồn nhiên…

Trò chuyện với Lê Cát Trọng Lý

 
09/03/2013