Tag Archives: nhạc sĩ hoàng vân

THU HIỀN : Nhạc sĩ Hoàng Vân: “Ngày hôm nay phải hơn ngày hôm qua”


 

Nhạc sĩ Hoàng Vân: “Ngày hôm nay phải hơn ngày hôm qua”

 
Hình ảnh của Nhạc sĩ Hoàng Vân: “Ngày hôm nay phải hơn ngày hôm qua”

THU HIỀN (thực hiện)

Căn gác 2 của ngôi nhà số 14 hàng Thùng lúc nào cũng ngập tràn tiếng đàn, tiếng nhạc. Đó là nơi nhạc sĩ, nghệ sĩ nhân dân Hoàng Vân đang sống hạnh phúc cùng vợ, là nơi để ông chiêm nghiệm lại cuộc đời làm nghệ thuật từ quá khứ đến hiện tại, là nơi ông trăn trở về tương lai…

 

PV: Thưa nhạc sĩ, ông có nhận xét gì về bức tranh toàn cảnh của âm nhạc đương đại Việt Nam?

Nhạc sĩ Hoàng Vân: Nhìn một cách tổng quát thì thời nào thế ấy. Thế hệ chúng tôi sống trong chiến tranh nên âm nhạc để phục vụ chiến đấu, còn trong thời bình như bây giờ, âm nhạc để phục vụ đời sống tinh thần của nhân dân (nói nôm na là phục vụ giải trí). Nói về âm nhạc thì lại phải nói đến 2 vấn đề là SÁNG TÁC và BIỂU DIỄN.

Nhìn những sáng tác bây giờ tôi thấy có những khó khăn nhất định. Đó là nhiều người sáng tác trẻ vẫn rất bối rối khi xâm nhập vào đời sống của xã hội đương đại nên không biết sáng tác cái gì? Không bám sát cuộc sống hoặc bám sát cuộc sống mà không biết viết thế nào cho hay, để đi vào lòng người mà vẫn phù hợp với thực trạng cuộc sống. Sáng tác ít dẫn đến việc người biểu diễn không có cái mới để diễn, mà sáng tác và biểu diễn có liên quan chặt chẽ với nhau. Vì vậy, cả hai đều đang gặp phải khó khăn như nhau.

Nhiều người nhận xét rằng, ngày xưa, thế hệ nhạc sĩ sáng tác được rất nhiều bài hát hay, những “bài ca đi cùng năm tháng” có sức sống bền bỉ với thời gian và đi sâu vào lòng người. Còn bây giờ, nhiều bài hát nghe xong là quên, không để lại chút ấn tượng gì với người nghe nhạc. Phải chăng, các nhạc sĩ trong quá khứ giỏi hơn các nhạc sĩ đương đại?

– Tôi phải khẳng định rằng, trong hoạt động nghệ thuật, muốn thành công phải có tài năng. Nhưng tôi không cho rằng thế hệ các nhạc sĩ ngày xưa giỏi hơn các nhạc sĩ trẻ bây giờ. Không thể phủ nhận được họ đều là những người có tài năng. Nhưng ngày xưa chúng tôi làm cái gì viết về cái đó nên nó hay. Ví dụ như tôi làm giáo viên thì tôi viết Bài ca người giáo viên nhân dân mọi người cho là hay. Hay khi tôi chứng kiến cảnh bom đạn ở Quảng Bình thì tôi viết Quảng Bình quê ta ơi cũng được coi là hay…

Tôi cho rằng, cốt lõi của vấn đề ở chỗ, tất cả mọi quốc gia đều có thời kỳ lập quốc (phần lớn đều phải trải qua các cuộc cách mạng, chính biến). Việt Nam chúng ta cũng vậy. Và cái thời kỳ lập quốc ấy được gọi là gốc rễ. Gốc rễ thì thường có sức sống mãnh liệt nên những bài hát sáng tác trong thời kỳ ấy có thể “đi cùng năm tháng”, vì nó là gốc của nghệ thuật nên có giá trị rất lớn.

Chuyển từ thời chiến sang thời bình, chúng ta phải đối mặt với khá nhiều khó khăn như vấn đề đô thị, vấn đề sản xuất nông nghiệp, công nghiệp… nên chúng ta chưa thật sự đưa được cuộc sống vào âm nhạc. Chứ còn về nguyên lý đơn thuần, tôi vẫn luôn tin rằng “ngày hôm nay luôn tốt hơn ngày hôm qua”.


Ca sĩ Phương Thảo với ca khúc Quảng Bình quê ta ơi. Ảnh: Nguyễn Tùng Việt.

Ông nói rằng “thời nào thế ấy”, vậy các nhạc sĩ bây giờ muốn phát triển được thì cần những yếu tố gì?

– Thời đại bây giờ, cái gì người ta cũng cần sự NGẮN GỌN, SẮC SẢO và MỚI LẠ. Mà muốn có được những cái này thì lại phải hình thành được một hệ thống tư duy mới. Mà hệ thống tư duy mới này lại không thể hình thành trong một sớm một chiều. Cái Mới như một trái núi lớn đang đè nặng lên tất cả mọi người, đòi hỏi chúng ta phải khám phá, phải xử lý nó như thế nào? Nhưng không phải lúc nào mới cũng là hay. Mới nhưng phải sắc sảo và ngắn gọn. “Thời buổi tên lửa” này ai mà có thời gian nghe chúng ta kể lể dài dòng nữa? Vì vậy muốn làm được âm nhạc mới phải tạo được một hệ thống tư duy mới.

– Họ – tức là lực lượng sáng tác trẻ bây giờ – đã đạt được khoảng bao nhiêu phần trăm những điều mà ông cho là cần thiết – cái gọi là hệ thống tư duy mới ấy?

– Thẳng thắn mà nói thì những người trẻ tuổi chưa thể biết được hết những điều đó. Trẻ nên vẫn còn sống rất bản năng vì thế nên chứa đựng nhiều yếu tố tích cực nhưng cũng hay nhầm lẫn. Họ không dễ gì để nhận ra và thực hiện được cái MỚI, NGẮN GỌN và SẮC SẢO ấy. Nhưng trong gần 10 năm trở lại đây, tôi thấy họ đã có những tiến bộ rất đáng kể. Có những người đã phát huy được năng khiếu của mình và trưởng thành tốt đẹp. Sự trưởng thành của họ là cộng dồn từ những bước đi rất ngắn, rất gọn, trong 2 đến 3 năm một hoặc thậm chí trong từng năm một.

 Sự trưởng thành của họ là họ đã biết phải thay đổi cho phù hợp với sự thay đổi của xã hội, của thời đại. Cụ thể, ngoài đề tài cá nhân, nhiều bạn trẻ rất quan tâm tới những đề tài xã hội (như: hoạt động của Hội Chữ thập đỏ, các hoạt động tôn giáo, giáo dục…). Tôi thấy có những bạn trẻ có những tư tưởng rất lớn lao (chứ không hoàn toàn chỉ là “anh anh – em em” như rất nhiều người thường nhận xét về lực lượng trẻ).

– Ông có chia sẻ gì với những nhạc sĩ trẻ hiện nay?

– Tôi chỉ có một điều chia sẻ thế này: PHẢI HỌC. (Hiện tôi vẫn đang học tiếng Tây Ban Nha để nghe được những vở nhạc kịch viết bằng tiếng Tây Ban Nha). Phải học nhiều mới biết nhiều. Không thể ỷ vào việc mình có tài năng mà không học. Nếu không học thì tài năng cũng sẽ bị thui chột. Vì vậy, phải học thật say mê thì mới có thể thành công được.

– Xin cảm ơn nhạc sĩ.

http://honvietquochoc.com.vn/bai-viet/2275-nhac-si-hoang-van-ngay-hom-nay-phai-hon-ngay-hom-qua.aspx

Tạp chí điện tử Hồn Việt
Giấy phép số: 143/GP-TTĐT, bộ Thông tin và Truyền thông cấp
Tổng biên tập: GS-TS Mai Quốc Liên
Tòa soạn và trị sự: 72 Trần Quốc Thảo, Tầng 3, P.7, Q3, TP.Hồ Chí Minh
Điện thoại:(08) 62907530 – Fax(08) 62907430 – Email: toasoanhonviet@gmail.com

HÀ NGÂN : Nhạc sĩ Hoàng Vân đã khỏe lại và nguyện ước cho âm nhạc Việt Nam


Nhạc sĩ Hoàng Vân đã khỏe lại và nguyện ước cho âm nhạc Việt Nam

Hà Ngân 14/08/15 08:28

“Tôi mong nền âm nhạc Việt Nam có nhiều ca khúc với tinh thần và sắc thái của ngày hôm nay. Âm nhạc có nghệ thuật cao chứ không đơn thuần là để giải trí và phải đi sâu vào lòng người”, nhạc sĩ Hoàng Vân nói về nguyện ước đối với nền âm nhạc Việt Nam đương đại.

Vào thăm nhạc sĩ Hoàng Vân trong giờ nghỉ trưa của bệnh viện hữu nghị Việt – Xô, tôi reo vui vì ông đã khỏe lại, bởi, trước đó báo chí đưa tin ông bị viêm phổi, phải nằm điều trị trong bệnh có lúc mê lúc tỉnh khiến nhiều người lo lắng.

Nhạc sĩ Hoàng Vân đã khỏe lại…

Bên khung cửa sổ, nhạc sĩ Hoàng Vân ngồi trên xe lăn tập từng động tác phục hồi với quyết tâm cao độ 10 ngày có thể đi lại được. Bên cạnh ông là cô con gái Y Linh – tiến sĩ âm nhạc mới trở về từ Pháp. Vừa tập, hai bố con nhạc sĩ vui vẻ nhẩm theo từng nốt nhạc trong ca khúc cách mạng Hò kéo pháo: “Hò dô ta nào! Kéo pháo ta vượt qua đèo. Hò dô ta nào! Kéo pháo ta vượt qua núi…”.

Nhạc sĩ Hoàng Vân đã khỏe lại, ông quyết tâm tập phục hồi để sớm có thể đi lại được.

Ở tuổi 85, mỗi khi ông cười những nếp nhăn xô nghiêng minh chứng cho một con người trải qua nhiều biến cố thắng trầm lịch sử của đất nước. Nhưng, trong đôi mắt của vị nhạc sĩ tài hoa ấy luôn ánh lên sự khát khao cống hiến cho âm nhạc và niềm lạc quan với cuộc đời.

Trước khi ăn bữa trưa, nhạc sĩ cùng cô con gái Y Linh và cháu ngoại lên thăm người bạn đời của ông, bà Ngọc Anh, cũng đang nằm điều trị bệnh gan trong viện. Con trai của ông là nhạc trưởng Lê Phi Phi sau thời gian chăm sóc hiện đang ở TP.Hồ Chí Minh biểu diễn.

Tác giả của ca khúc cách mạng “Hò kéo pháo” tâm sự, quãng thời gian vừa qua ông giống như từ cõi chết trở về khi rơi vào trang thái hôn mê và viêm phổi nặng. Hiện tại, dù vẫn phải di chuyển bằng xe lăn nhưng đã khỏe lên rất nhiều.

Nhạc sĩ Hoàng Vân vui vầy cùng con cháu.

Vị nhạc sĩ tài hoa của âm nhạc Việt Nam hóm hỉnh bảo: “Trong thế hệ các nhạc sĩ cùng tuổi thì Hoàng Vân là nhất vì chưa mất một cái răng nào và vẫn còn tóc đen…”. Ông cũng chuẩn bị được trở về ngôi nhà yêu dấu ở số 14 Hàng Thùng để tiếp tục sáng tác nhạc và theo đuổi niềm đam mê thư pháp.

Âm nhạc phải có nghệ thuật cao chứ không đơn thuần là để giải trí…

Tôi hỏi nhạc sĩ về ước nguyện âm nhạc của mình, ông chỉ nói: “Tôi mong nền âm nhạc Việt Nam với những bản nhạc có tinh thần và sắc thái của ngày hôm nay. Âm nhạc phải có nghệ thuật cao chứ không đơn thuần là để giải trí, phải đi sâu vào lòng người”.

Cha đẻ của ca khúc trữ tình “Quảng Bình quê ta ơi” vẫn như con tằm suốt đời rút ruột nhả tơ, khi nói ra những câu chữ gan ruột: “Muốn có những bản nhạc có nghệ thuật cao thì người nhạc sĩ cần phải có cảm xúc âm nhạc và văn học. Muốn có như vậy thì cần phải học, học nhiều, phải rèn luyện rất ghê”.

Ông cho rằng các anh em nhạc sĩ phải chịu khó tìm tòi những nhạc cảm (cảm xúc âm nhạc) đi chói vào trong tim mình trước. Lời ca đó khiến người nghe mãi mãi không thể quên được những cảm xúc về sự kiện, nhân vật đó. Và sở dĩ người ta thích “Hò kéo pháo” vì nó được sáng tác trong nền cảm xúc hoành tráng.

Nhạc sĩ Hoàng Vân khẳng định: “Nghe thì có vẻ công thức nhưng phải học, không học thì không thể hay được, mà phải là học thực chất, có 9 lớp thì ngay bây giờ phải học 7,8. Bất cứ một cái tài năng âm nhạc nào cũng phải được tô điểm, củng cố trên những cảm xúc rất sâu sắc. Nhiều người ít học và không học nên có sự bắt chiếc người này người kia. Mỗi từ ngữ, mỗi nốt nhạc là phải được trau dồi, trao đổi khách quan, chọn lọc lâu năm, nhưng bây giờ nhạc được phát ra dễ dàng và ít cảm xúc”.

Là bậc thầy trong sáng tác âm nhạc ông khẳng định: “Âm nhạc Việt Nam cần xây dựng trên nền học thuật thực sự. Nhạc cảm phải giàu. Trong thời kỳ hòa bình thì cảm xúc âm nhạc và cảm xúc văn chương cần phải kết hợp nhuần nhuyễn thì những bản nhạc nó mới sống được”.

Tác giả của “Bài ca xây dựng” cho biết, thế hệ của ông, âm nhạc được dạy trong các trường phổ thông trung học có hệ thống và trình độ cao. Chương trình chủ yếu học theo cái cổ điển của Âu châu. Học ra học và những thầy dạy rất tài năng về âm nhạc. Sau đó, ông học sáng tác ở trường Trung ương âm nhạc học viện. Thuở ấy, học nhạc một cách trực tiếp để làm cho mình rung động và tạo ra tác phẩm thực sự hay.

Nhạc sĩ Hoàng Vân: “Âm nhạc Việt Nam cần xây dựng trên nền học thuật thực sự”.

Theo nhạc sĩ Hoàng Vân, ca khúc hay phải là lời của trái tim, phải là nghệ thuật thực sự, phải làm cho mình, cho người nghe rung động và tác phẩm ấy khiến người ta móc tiền túi người mua để nghe cho sướng…Một bài hát hay có thể lúc đầu nghe vô vị nhưng càng hát càng thấy nó ý nghĩa. Ông minh chứng luôn đó là “Hát về cây lúa hôm nay” sáng tác năm 1976 khi ông vào công tác ở Đồng bằng sông Cửu Long. Năm ấy khi bài hát “ra lò” cũng có nhiều ý kiến trái chiều lắm nhưng sau đó ai cũng phải công nhận ca từ mộc mạc nhưng ý nghĩa và giai điệu dễ nghe. Ông mừng vì hiện tại nhiều bài hát của ông được công chúng yêu mến…

Giờ nghỉ trưa trong viện đã hết, tôi chào tạm biệt ông và gia đình. Nhạc sĩ nở một nụ cười hồn hậu ấm áp…Tôi ra về nhưng tiếng hát đầy cảm xúc do chính cha đẻ ca khúc “Hát về cây lúa hôm nay” cất lên vẫn khiến tôi thật vui: “Ngày mai đang bắt đầu từ ngày hôm nay. Được mùa lúa thóc chớ phụ ngô khoai, ăn quả ngọt ngon nhớ người vun trồng, bàn tay quê hương vỗ về yêu thương… Trong gian khổ hạnh phúc tới rồi. Đường lớn đã mở, đi tới tương lai”. Thầm cảm ơn ông và chúc ông nhiều sức khỏe…

Nhạc sĩ Hoàng Vân và những cống hiến lớn cho âm nhạc Việt Nam

Nhạc sĩ Hoàng Vân sinh năm 1930 tại Hà Nội trong một gia đình Nho học. Ông bắt đầu viết nhạc từ năm 1951 với những ca khúc được phổ biến rộng rãi tại vùng Tây Bắc, Việt Bắc như Chiến thắng Hòa Bình, Tin chiến thắng, Chiến thắng Tây Bắc… Năm 1954, ông sáng tác ca khúc Cách mạng nổi tiếng Hò kéo pháo. Từ đây sự nghiệp sáng tác của ông bắt đầu nở rộ. Năm 2000 nhạc sĩ Hoàng Vân được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật vào.

Ngoài Hò kéo pháo, Hoàng Vân còn là tác giả của rất nhiều ca khúc nổi tiếng như: Tôi là người thợ lò, Hà Nội – Huế – Sài Gòn, Quảng Bình quê ta ơi, Bài ca giao thông vận tải, Chào anh giải phóng quân – Chào mùa xuân đại thắng. Sau 1975, ông sáng tác Bài ca xây dựng, Hát về cây lúa hôm nay, Tình ca Tây Nguyên. Ngoài ra ông còn viết các ca khúc thiếu nhi Mùa hoa phượng nở, Em yêu trường em, Con chim vành khuyên…

Bên cạnh mảng sáng tác ca khúc, ông còn viết nhiều tác phẩm hợp xướng và khí nhạc. Chính những phần này đã giúp cho những ca khúc của ông có được thêm phần kỹ thuật để hỗ trợ cho cảm xúc và trở thành những giai điệu sống mãi với thời gian.

Một số hợp xướng viết với dàn nhạc giao hưởng như: Hồi tưởng, Việt Nam muôn năm, Vượt núi, Tuổi lên mười, Hát dưới cờ búa liềm, Thành phố chúng ta nhà máy chúng ta…Lĩnh vực khí nhạc, ông có các tác phẩm như: Fugue cho piano, Tổ khúc cho hautboy và piano, Rhapsodie cho violon, độc tấu kèn basson, Hành khúc con voi, độc tấu flute Vui được mùa, Hoa thơm bướm lượn, âm nhạc cho vũ kịch Chị Sứ, Concerto cho piano và dàn nhạc, thơ giao hưởng số 1 Thành đồng Tổ quốc, concerto TS và tình yêu, Đại hợp xướng Điện Biên Phủ…

Ngoài niềm đam mê viết nhạc, ông còn tham gia công tác giảng dạy ở Nhạc viện Hà Nội. Học trò ông nhiều người đã thành danh như: An Thuyên, Trương Ngọc Ninh, Văn Thành Nho, Phú Quang…

Chương trình “Tình nghệ sỹ” do Hội NSSK Việt Nam phối hợp với Tạp chí điện tử Ngày Nay tổ chức. Chương trình có sự tham gia của NSUT Hán Văn Tình, NSUT Quốc Anh, NSUT Hồng Liên, nghệ sỹ Trà My, Vượng “râu”, MC Thảo Vân, Huy Cường. Các ca sỹ Minh Quân, Minh Chuyên, Lê Anh Dũng, Lương Nguyệt Anh, Lê Tâm, nhóm Hướng Dương và vũ đoàn Sen Việt.  Đặc biệt Thần đồng âm nhạc Đức Vĩnh, quán quân Vietnam Got Talent cũng sẽ tham gia. Toàn bộ các nghệ sỹ tham dự sẽ không lấy tiền cát sê.

Chương trình sẽ diễn ra vào 20h ngày 22/8/2015 tại Trung tâm nghệ thuật Âu Cơ, số 8 Huỳnh Thúc Kháng Hà Nội. Hotline mua vé ủng hộ chương trình 0913203283 – 0989 264563 – 0462531238

http://www.ngaynay.vn/Nhac-si-Hoang-Van-da-khoe-lai-va-nguyen-uoc-cho-am-nhac-Viet-Nam-p280776.html